Skip to main content

Asia va’a su’esu’e mai Niu Sila ogasami o Amerika Samoa

O le taeao ananafi na taunu’u ai i laufanua o Amerika Samoa se va’a su’esu’e mai Niu Sila, le GEO Resolution, o se va’a mai le kamupani o le Te Subcom, lea o lo o gafa ma le su’esu’eina o vaega o le alititai i ogasami o Amerika Samoa, lea ua fa’amoemoe e fa’ataoto ai le isi uaea fou o feso’otaiga i lalo o le sami e taua o le “Hawaiki cable”.

 

Na taua e le Kapeteni o le va’a su’esu’e, susuga Mike Rowland-Hill i le Samoa News e fa’apea, o le autu o le latou malaga mai i Amerika Samoa, o le taumafai e fa’atulaga a latou su’esu’ega i vaega tonu o le sami e tatau ona fa’ataoto mai ai le uaea o fesootaiga (cable), ina ia mautinoa e atoatoa lona lelei ma saogalemu i le taimi e fa’aaogaina ai.

 

“Pau la matou galuega na mafua ai ona matou asia ogasami o le Pasefika e aofia ai ma Amerika Samoa, o le vaavaai lea i vaega tonu o le alititai e tatau ona fa’ataoto lelei ai le cable, e le gata ia saogalemu lona fa’ataatiaga, a ia sa’o ma leai ni isi lava vaega i lalo o le sami e fa’aletonu ai, a mae’a loa la matou sailiiliga (survey), ona tu’uina atu loa lea o le matou ripoti i le matou ofisa autu, ma fa’atulaga ai loa le fa’ataotoina mai o le cable i lalo o le sami”, o le saunoaga lea a Captain Hill.

 

Ina ua fesiligia taimi e tatau ona mae’a ai le latou su’esu’ega ma tu’uina atu ai loa le latou ripoti mo le tosoina mai o le ‘cable’, na saunoa Capt Hill, “O lo o i ai le fa’amoemoe o se taimi i le ogatotonu o le tausaga fou e tatau ona tu’uina atu ai la matou ripoti”.

 

O le aso a taeao lea ua fa’amoemoe le susuga Captain Hill ma lana auva’a e to’a 9 e tatau ona latou tuua ai Amerika Samoa ma aga’i atu ai loa i Tonga, sosoo atu ai ma Fiti, Niu Kaletonia, ma toe fa’ai’u atu ai loa i Niu Sila.

 

Ina ua fesiligia auala o lo o fa’atinoina ai a latou su’esu’ega i le alititai o le sami, na taua ai e le susuga Captain Hill e fa’apea, o se va’a fa’apitoa (submarine) ua i ai uma mea faigaluega i totonu, e aofia ai masini pu’eata, o le va’a lea o lo o latou fa’aaogaina i a latou su’esu’ega, e ala i le tu’u o le avanoa i le va’a e alu ai i totonu o le loloto o le sami, ma pu’e mai ai ata o lo o latou mana’omia.

 

Na taua atili e Captain Hill e fa’apea, ona o tulaga faigofie i feso’otaiga i ona po nei, o le taimi lava e alu ai le ‘submarine’ i le alititai o le sami e pu’e mai ata ma fa’atino le su’esu’ega, o le taimi fo’i lea latou te maua uma ai ata nei e ala i fesootaiga fa’aonaponei e fa’aaoga i ai a latou ‘computer systems’, ona latou fa’aaogaina loa lea o ata ma fa’amaumauga uma sa tu’uina mai e le ‘submarine’ e tapena ai la latou ripoti fa’ai’u.

 

“O le taua o le ‘cable’ fou lea ua fuafua e tosoina mai i le Pasefika e aofia ai ma Amerika Samoa, e le gata o le a fa’a faigofie ai fesootaiga ma isi atumotu o le pasefika e aofia ai Samoa, ae fa’apea fo’i ma feso’otaiga i vaega eseese o le malo tele e aofia ai le setete o Hawaii”, o le saunoaga lea a Captain Hill.

 

O le ali’i o Pule o Fefa’atauaiga a le Ofisa o le ASTCA, susuga Jason Pritchard na fai ma sui o le Kamupani na te tau aaoina atu ni meaalofa fa’apitoa mo le ali’i Kapeteni ma lana auva’a, lea fo’i sa molimauina e le Ta’ita’ifono o le Komiti Fa’afoe o le Litaea a le malo, afioga Va’anatiu Tofala Iafeta.

Comments

Sorted by Best
Loading comments

Comments are powered by Disqus. By commenting, you agree to their privacy policy.

Powered by Disqus

More from Le Lali

View all