Skip to main content

Taumafai Fono e taofia o le toe tupu o le fa’afitauli na tula’i mai i le fa’aaoga o tupe e aunoa ma le pasiaina

Pago Pago - AMERIKA SAMOA

O le amataga o lenei vaiaso, na fa’auluina atu ai i totonu o le Fono Faitulafono ia le tupe fa’asoasoa a le Malo, mo le tausaga tupe 2025, e $733,683,167 miliona.

O Tupe Lotoifale e $165,907,000; Fuafuaga mo Faaleleiga Taua e $10.6 miliona; Tupe foa’i faapitoa a le feterale $282.6 miliona ma Tupe mo galuega faigata e mana’o ona faia, e $274.4 miliona.

Ona o le fa’afitauli sa tula’i mai, lea na fa’aaogaina ai e le Faigamalo ia se vaegatupe e $36 miliona mai i le Tausaga Tupe 2024, ua fa’atulagaina ai e le Fono Faitulafono ia ni auala e mafai ona le toe tupu lea fa’afitauli i le lumana’i, e ala lea i le fa’aopoopoina o ni aiaiga ma’oti i totonu o pili o tupe.

I le Maga 2 o le pili, o lo’o ta’ua ai e faapea, “I se tulaga e maua e le Malo o Amerika Samoa, po o so’o sona ofisa [ia] tupemaua i totonu o le Tausaga Tupe 2025, mai so’o se alagatupe e le aofia i le alagatupe o tupe maua ua fa’amaoniaina i lenei tulafono, pe ua sili atu foi i le fuafuaina o so’o se alatupe o tupe maua, e pei ona ta’ua, o ia tupe maua e fa’atulagaina, o tupe maua e le’i fa’asoasoaina.”

“O le a teuina ia tupe maua i le teugatupe lautele ma ia fa’aavanoaina mo le fa’asoasoaina vave e le Fono Faitulafono, e aunoa ma le fa’atalitali i le i’uga o le tausaga tupe.”

E le gata i lea, “O tupe maua e le’i fa’asoasoaina, e maua i totonu o Tausaga Tupe o le 2025, o le a le fa’aaogaina mo so’o se faamoemoega vagana ai ua mua’i maua le fa’atagaga ma fa’asoasoaina e le Fono Faitulafono.  O le a fa’ailoa mai e le Kovana i se taimi vave i le Fono Faitulafono i le taimi lava e maua ai ia tupe aua e le’i fa’asoasoaina.”

I le Maga 3 o le i’ugafono, o lo’o fa’aulutalaina, o le “Aofa’iga e maualalo ai le tupe maua”.  Ma o lo’o ua ta’ua ai e faapea, “Afai e fuafua atu e le ali’i-ofisa o le tupe ma le paketi a le malo, o le tupe maua e maualalo i tupe maua fa’amaonia, ua fa’asoasoaina i lenei tulafono, e sili nai le lua pasene mo le tausaga tupe, ia fa’ailoa vave mai e le Kovana i le Fono Faitulafono.”  Ma ia “tu’uina mai fo’i ni fuafuaga o suiga o porokalama taufa’aofi a ofisa, tulafono e toe fa’aporokalamaina ai po o fa’asoasoaga faaopoopo e toe fa’atulaga ai le tupe ua pa’u ai”.

Ma o “suiga taufa’aofi po o le toe faaporokalamaina, ia auiliili mai ai fo’i le fa’aitiitia o le fa’aaluina o tupe mana’omia ina ia mautinoa o le tupe maua moni fuafuaina, e tutusa ma le tupe fa’aalu moni.”

I le Maga 4 o le I’ugafono, o lo’o fa’alauiloa mai ai “Anuilagi ona o le fa’atamala”.

Ma ua ta’ua ai, “o tupe maua uma ua fa’asoasoaina e lenei tulafono, e le fa’aaogaina, fa’atulagaina mo le fa’aaogaina, po o le fa’aauau atu i tausaga tupe i le lumana’I le tapunia o le Tausaga Tupe 2025, ia toe fa’afo’i atu i le Teugatupe Lautele ma e le mafai ona toe fa’aaogaina, vagana ua toe fa’asoasoaina e le Fono Faitulafono.”

O le aso Gafua o le vaiaso fou, Aukuso 19, se’ia o’o atu i le aso 28, o le a faapea ona fa’agasolo ai iloiloga mo tupe fa’asoasoa mo le Tausaga Tupe 2025 a le Malo.

E tusa ai ma le kalena o iloiloga, ua mae’a ona tu’ufa’atasia e ta’ita’ifono o Komiti o Tupe Faasoasoa a le Senate ma le Maota o Sui, afioga ia Senatoa Utu Sila Poasa ma Faipule ia Vailoata Amituanai, o le a amataina iloiloga i le aso Gafua o le vaiaso fou, i le auai mai o le Ofisa o Paketi ma Tupe.

I sana tusi sa fa’ao’oina mai i taitai o le Fono i le vaiaso ua mavae, na faailoa mai ai e le afioga i le Kovana Lemanu P.S. Mauga, lona taofia uma o femalagaiga mo totino o le kapeneta, a’o feagai le Fono ma a latou iloiloga, ina ia mafai ona o latou auai mai ai.

Ae peitai, sa talosagaina e Lemanu le fa’anoi mai o totino o lana Kapeneta i le iloiloga sa faataunu’uina i le aso Lua, ona o ni mataupu taua sa manaomia ona o latou soalaupuleina.

Comments

Sorted by Best
Loading comments

Comments are powered by Disqus. By commenting, you agree to their privacy policy.

Powered by Disqus

More from Le Lali

View all