Pago Pago - AMERIKA SAMOA
MOLIA I LE FA’AO’OLIMA I LONA TO’ALUA
O lo’o ta’ua i faamaumauga a le Ofisa a Leoleo i Tafuna, le valaau atu a se tina i lo latou ofisa, i le po o le aso 11 o Fepuari, 2024, e lipotia atu le fasia o ia e lona to’alua. Ina ua taunu’u leoleo i le nofoaga na tupu ai le fa’alavelave, o lo o saofa’i mai le tamaloa i totonu o le potu malolo.
[O le a le lomia suafa o i latou o lo o molia ma a’afia i lenei mataupu, aua le puipuiga o fanau o lo o ua a’afia.]
E tusa ai ma le lipoti a leoleo, sa fa’atalanoa muamua e leoleo ia le tina na a’afia i lenei faalavelave, ona faatalanoa ai lea o ni molimau. Ona agai atu lea o leoleo ma le tina i totonu o le la potu ma lona toalua ma maua ai tusi folau, laisene aveta’avale, o ID ofisa o femalagaiga ma pepa saogalemu, ua mae’a ona tipitipi.
Sa pu’eina foi e leoleo ia ata o manu’a i le ua ma le tulilima o le tina faatasi ai ma meatotino ia sa faaleagaina.
E tusa ai ma le faamatalaga a le tina i leoleo, sa amata mai le la fe’ese’esea’iga ma lona to’alua i le ao, ma fa’aauau ai lava le le fiafia o lona to’alua seia o’o lava i le po.
Ma o le ta o le 11 i le po, sa ta’ua e le tina, na alu ai i totonu o le la potu, ae o lo o matamata le TV a lona to’alua. Ma sa matamata lona to’alua i se ata e uiga i se fafine sa le faamaoni i lo la va ma lona to’alua. Ma o le taimi lena, na amata ai ona palauvale atu lona to’alua ia te ia ma lafo atu ni faamatalaga le talafeagai.
Sa faamatala foi e le fafine, sa ia tago i le ‘eu le fatafata a lona toalua e fai iai e soia le palauvale atu ia te ia, ae avea lea ma tulaga na ita ai le tamaloa ma tago mai ai i le titina lona ua, agai i le pa sima o le fale.
Ma na faamatala e le tina, ina ua faalogo atu lava ua tau le mafai na manava, sa ia tu’iina ai loa foliga o lona toalua. Ona tago lea o lona to’alua ua u’una’i o ia i lalo, ae taunu’u loa le la fanau ma toso ese lona to’alua. Ma valaau ai loa e le tina ia le ofisa a leoleo, mo se fesoasoani.
Ae ina ua alu atu le fafine i totonu o le potu e faailoa i lona toalua, ua mae’a ona ia valaauina leoleo, sa ia va’aia ai lona to’alua o lo o otiina ia lana tusi folau, laisene avetaavale, ID ma lana pepa saogalemu.
Sa faapea foi ona aofia i faamaumauga a leoleo ia se molimau tu’ugutu a le atalii a lenei ulugalii, lea sa ia faamatalaina ai lona faalogoina le ‘e’e o lona tama i lona tina, ma faapea atu iai, ‘o le a ou fasiotia oe’. I ni nai sekone na soso’o ai, sa ia faalogoina ai se pa’o tele mai i le potu a ona matua, ma ia tamo’e atu loa iai, ma na ia va’aia ai le ua molia, o lo o titinaina le ua a lona tina aga’i i le pa sima o le fale, ona u’unai lea o ia i lalo. Ma na ia alu atu ai loa ma u’unai ese lona tama ae ua alu i fafo lona tina, ma valaau leoleo.
Sa faatalanoaina foi e leoleo ia le tama teine a le ulugalii ma sa ia faamatalaina lona lagonaina o le fepalauvale a’i leotele a ona matua i totonu o le la potu. Ma e pei lava o le molimau a lona tuagane, sa faamatala e le teine lona taumafai foi e u’una’i ‘ese lona tama mai lona tina. Ma a’o i fafo lona tina e valaau leoleo, o le taimi lena na tatipi ai e lona tama ia meatotino a lona tina.
Ma na faapea loa ona aveina e leoleo ia le ua molia i lo latou ofisa i Tafuna, e fa’aauau ai a latou suesuega.
O lo o ua ta’ua i totonu o faamaumauga a leoleo, e tusa ai ma le molimau a le tamaloa, o le taeao o le aso 11 o Fepuari, 2024 na amata mai ai le la misa ma lona to’alua i lo latou fale i Nu’uuli. Ma ona o lona le fiafia tele, sa musu ai e alu i le lotu pe tautala i lona toalua.
Ae o le po lena, a’o matamata lana TV a’o moe lona to’alua, sa ia matamata ai i se ata e uiga i se fafine sa le faamaoni i lona toalua, ma ia faia ai se faamatalaga, i lona to’alua e uiga i lona le faamaoni. Ae nofo a’e i luga le fafine, ma tu’i lona fatafata, ma la tau’upu ai loa. Sa ta’ua e le tamaloa, le tu’iina o lona gutu e le fafine, ma o le mea lea na ia titinaina ai le ua o lona toalua, e taofi ai le toe tu’iina o ia, ae ua laki na o’o atu lana fanau ma taofi o ia mai i lona fasia o lona toalua.
Na faamaonia foi e le ua molia ia lona faaleagaina o pepa taua a lona toalua.
Ma ua molia nei lenei alii 45 tausaga, i moliaga e tolu:
Faitauga e 1: Faatupu Vevesi i totonu o aiga – o se vaega ‘B’ i solitulafono mama, e mafai ona loka ai se tasi, i le o’o atu i masina e ono (6), po o se sala tupe e $500; po o fa’asalaga uma e lua.
Faitauga e 2: Fa’ao’olima i lona tulaga e tolu – o se vaega ‘A’ i solitulafono mama, e mafai ona faafalepuipui ai se tasi, i le o’o atu i le tausaga e tasi (1), po o se sala tupe e $1,000; po o fa’asalaga uma e lua.
Faitauga e 3: Faaleagaina o mea totino, i lona tikeri e tolu – o se vaega ‘B’ i solitulafono mama, e mafai ona faafalepuipui ai se tasi i le o’o atu i masina e ono (6), po o se sala tupe e $500; po o fa’asalaga uma e lua.
E $3,000 le tinoitupe faatulagaina e mafai ona tatalaina ai le ua molia, e faatali ai lona faamasinoga.
ALENI ALENI
O le 6:06 i le afiafi o le aso 6 o Fepuari, 2024 na valaau ai le susuga ia Tupuola Vaitele i le ofisa a leoleo i Fagatogo, e lipotia ai le susuga ia Aleni Aleni, o lo o pisa leotele ma palauvale i lona tina, i le latou fale i Fagasa.
Ina ua taunu’u leoleo i le nofoaga na tupu ai le faalavelave, sa va’aia ia Vaitele ma Eny Aleni, le to’alu a le ua molia, ma le na a’afia i lenei faalavelave, o talotalo mai i tafatafa o le alatele.
Ma i le fa’atalanoaga a leoleo ma Vaitele, sa ia faamatalaina ai le faapisa o Aleni i luma o le latou fale, a’o iai latou tuaoi. Ae sa faamatala e le tina a Aleni, le fa’ate’ia o ia i uiga a lona alo sa fa’aalia i totonu o le latou fale, ma le palauvale leotele atu ia te ia ma lona to’alua (le molimau).
Sa faamatala foi e le tina na a’afia i lenei faalavelave, na fiu e fai atu ia Aleni e soia, ae na fa’aauau ai lava ia le palauvale atu a Aleni.
Sa faapea foi ona faamatala e le molimau, lona te’i tele, i le manava atu o Aleni ma faia ia tulaga i lo latou fale, ae o la e la te iai faatasi ma lona tina. Sa ta’ua foi e le molimau, na alu atu lona tausoga ma taumafai e faafilemu ia Aleni ma ave i luma o le auala.
Sa fa’ailoa atu foi i leoleo le manogi pia o le ua molia.
Sa aveina loa e leoleo ia Aleni i le to’ese i Tafuna e faatali ai lona faamasinoga, e tali i lona moliaga o le Faatupu Vevesi i nofoaga faitele, o le vaega ‘B’ o solitulafono mama, lea e mafai ona loka ai se tasi i le to’ese i masina e ono (6), po o se sala tupe e $500; po o fa’asalaga uma e lua.
E $300 le tinoitupe faatulagaina e mafai ona tatalaina ai le ua molia, e faatali ai lona faamasinoga.
MOLIA SE FAFINE I LE ULAULA AISA I TOTONU O LE LATOU FALE
O le po o le aso 10 o Fepuari, 2024, na fa’afeso’ota’i ai e se fafine Nu’uuli, ia le ofisa a leoleo i Tafuna, mo se fesoasoani ona o lona tuaoi, o lo o palauvale solo ma faatupu vevesi i lo latou tuaoi.
Ina ua taunuu leoleo i le nofoaga na tupu ai le faalavelave, sa vaaia ni tagata se toatele i fafo o le fale o le ua molia, o lo o taumafai e fa’ato’ato’a se fafine, o lo o palauvale solo. Na fiu leoleo e taumafai e fa’ato’ato’a lenei tina, ae peitai, sa amata ona ia palauvale mai i leoleo, ae fa’aauau pea ona taumafai lenei tina, e u’una’i ese leoleo. Na o’o lava ina taumafai leoleo e loka lima a lenei tina, ae na fa’afaigata i gaioiga a le tina.
O lo o ta’ua i faamaumauga a leoleo, ina ua mafai ona lokaina lima o lenei tina ma tu’uina o ia i totonu o le taavale leoleo, ae na amata ona tatu’i e le fafine, lona ulu, i le faamalama o le taavale. O le mafuaaga lea na tu’uina ai loa o ia i totonu o le pa, sa i totonu o le taavale a leoleo ma aveina atu loa lenei tina i le ofisa leoleo i Tafuna.
Sa faamatalaina e le to’alua a le ua molia, i leoleo, e faapea, na fa’ato’a taunuu atu i le latou fale ma alu e fai le mea’ai a lana fanau, ae fai atu lana fanau ia te ia, o la e ula le ‘Aisa’ a lona toalua, i totonu o le potu.
Ina ua fesiligia e le tamaloa lona to’alua, e uiga i le lipoti a le fanau, ae na o le ‘e’e ma palauvale atu lona to’alua ia te ia. O le taumafaiga a le tamaloa e fa’ato’ato’a lona to’alua, na amata ai ona lolofi atu a latou tuaoi, ona o le leotele tele o le fafine.
Sa faamatalaina e se molimau e tuaoi ma le ua molia, lo latou lagonaina mai o le palauvale a le ua molia, o le mafuaaga lea na o latou agai atu ai i le fale a le ua molia. Ma na o latou taumafai e fa’ato’ato’a lea tina, ae peitai, sa le mafai.
Ua molia nei lenei tina 33 tausaga le matua, i moliaga e tolu;
Faitauga e 1: Faatupu Vevesi i nofoaga faitele – o le vasega ‘B’ o solitulafono mama, lea e mafai ona lokaina ai se tasi i le falepuipui, i le ono (6) masina, po o se sala tupe e $500; po o fa’asalaga uma e lua.
Faitauga e 2: Faatupu Vevesi i totonu o aiga – O le vasega ‘C’ o solitulafono mama, lea e mafai ona fa’afalepuipui ai se tasi i le o’o atu i aso e sefululima (15), po o se sala tupe e $300; po o fa’asalaga uma e lua.
Faitauga e 3: Tete’e atu i leoleo a’o ave faapagotaina – o le vasega ‘A’ i solitulafono mama, lea e mafai ona faafalepuipui ai se tasi, i le o’o atu i le tasi (1) tausaga, po o se sala tupe e $1000; po o fa’asalaga uma e lua.
E $150 le tinoitupe faatulagaina, e mafai ona tatalaina ai le ua molia mai i le falepuipui, e faatali ai lona faamasinoga.
FA’AMAONIA MOLIAGA O SE TAMALOA I LONA FA’AMALOSIA O SE TEINEITITI TALAVOU
O le aso Lua o le vaiaso ua tuanai, sa fa’amaonia ai e se vaega Iloilo o le faamasinoga maualuga, ia moliaga sa faasaga ile susuga ia Tagatanu’u Aki po o Nu’u, e aofia ai lona faitauga e lua o le Faamalosia faalua o se teineititi, e i lalo ifo o le 16 tausaga le matua, faapea ma le faitauga e tasi, o le faia o amioga mataga i lona tikeri muamua, i se teineititi e i lalo ifo o le 16 tausaga; atoa ai ma le faitauga e tasi o le Faia o se gaioiga e a’afia ai le saogalemu o se alo talavou.
E tusa ai ma faamuamauga mai i le Ofisa a le Loia Sili, o lo o ta’ua ai le faamalosia ma le fa’ao’olima o Nu’u i le teineititi, i le vaiaso o le Aso Faafetai, ia Novema 2022, e ala lea i le fa’atosina atu o le teineititi i totonu o se potu i le fale a le latou aiga. Ma o lo o taumafai le ofisa a le Loia Sili, ina ia faasalaina Nu’u i le faasalaga pito sili ona mamafa, e o’o atu i le 35 tausaga e loka ai i le falepuipui, po o se sala tupe e $5,000.
O lo o ta’ua foi e le Ofisa a Leoleo, ua mafai ona manuia a latou taumafaiga i le fa’amasinoga o Nu’u, ona o le molimau ma le lototele a le tamaitai talavou sa a’afia i lenei mataupu. Ae le gata i lea, o vaega su’esu’e a leoleo faapea le aufaigaluega a le DHSS lea o lo o gafa ma le puipuia o fanau. Sa faapea foi ona fa’aalia le agaga faafetai a le ofisa a le Loia Sili, i vaega Iloilo a le faamasinoga, lea sa o latou mataituina lenei mataupu.
Sa ave foi le fa’afetai a le susuga i le Loia Sili ia Fainu’ulelei Falefatu Ala’ilima-Utu, i le sui Loia Sili faapitoa, le susuga ia Talaimalo Uiagalelei faapea le sui Loia Sili ia Roy J.D. Hall mo lo la tu’uto i lenei mataupu, ae le gata i lea, o le lagolago malosi mai a Farrah Sefo ma Faith Vaifanua.
E lua aso na faataunuuina ai lenei faamasinoga, ae lua itula na soalaupuleina ai e vaega Iloilo o le faamasinoga le mataupu, ma o latou faamaonia ai le solia e Nu’u o le tulafono e pei ona molia ai o ia.
O lo o iai pea le ua molia i a’ao a sui malu o le malo, e faatali ai le aso e lauina ai lona faasalaga.
Comments
Sorted by BestComments are powered by Disqus. By commenting, you agree to their privacy policy.
Powered by Disqus