Skip to main content

TALA O LE PASEFIKA

LAPATAI MOTU O LE PASEFIKA, TUAI MAI O FESOASOANI TAU TUPE MAI AMERIKA, E MATALA AI LE AVANOA MO SAINA

O le tulai mai o ni faafitauli i le Konekeresi i Uasigitone, i le pasiaina o ni i’ugafono taufa’aofi mo fesoasoani tau tupe mo Palau, le atu Malesala faapea Motu Feterale a Micronesia, e ono maua gofie ai se avanoa e ulufale mai ai le malo o Saina.

I se maliliega a le Malo Tele ma nei teritori (COFA), ua maua ai e nei motu ia fesoasoani tau tupe ma puipuiga faalemiliteri mai i le Malo Tele ae pulea toatasi e vaega’au a Amerika ia se vaega o le Pasefika, e sili atu ona tele i lo le Iunaite Setete, a’o tauva militeri a Amerika ma Saina mo vaega o le Pasefika.

O le masina o Me o le tausaga ua mavae, na toe faafouina ai le feagaiga a Amerika ma nei motu o le Pasefika, ma se faamoemoega e amata ona maua fesoasoani tau tupe ia Oketopa 1, ae peitai, nai masina mulimuli ane, e le i pasiaina e le Konekeresi ia le pili $7.1 piliona.

I se tusi mai i taitai o Palau, le atu Malesala ma Micronesia, lea ua faaooina atu i Senatoa i le laumua i Uasigitone, sa faailoa atu ai le le mautonu o tagata o nei motu ma e ono tatalaina ai avanoa mo isi malo o lo o tauva mo vaega o le Pasefika.

Sa ta’ua foi e le Peresetene o Palau, ia Surangel Whipps Jr., e faapea, ua vaaia nisi o sui mai i Saina, lea ua taunuu atu i lo latou mataupu ma ni folafolaga mo a latou tagata.

SAUNOA SENATOA GUAM, E LE GAFATIA E OFISA LEOLEO IA LE TELE O FAALAVELAVE TUTUPU I TOTONU O LE ATUNUU

Na fa’aalia e Senatoa Chris Duenas mai i le motu o Guam, le le gafatia e lo latou Ofisa Leoleo ona tali atu i le tele o faalavelave o lo o tutupu mai i totonu o le atunu’u.

Ta’ua e Duenas, e tusa ai ma su’esu’ega ma faamaumauga mai i le 2021, ua fa’ailoa mai ai le siitia o le fuainumera o faalavelave e a’afia ai fualaau faasaina, mai i le 230 i le 2017, i le 880 i le 2021.  O faalavelave o lo o a’afia ai soifua o tagata, ua faapea ona siitia mai i le 369 i le 2017, i le 664 i le 2021.

Ona o lea tulaga, ua faaulu ai nei e Duenas se pili e faavae ai se ofisa e mataituina faalavelave e aafia ai fualaau faasaina. 

O lenei ofisa o le a faapea ona galulue ai nisi mai i ofisa eseese a le malo o iai nei, ina ia tineia le sasao o fualaau faasaina i totonu o le atunuu.

POTOPOTO FAAMASINO MAI MOTU O LE PASEFIKA I SAMOA

O lo o ua aofia potopoto nei ia Faamasino Sili ma Faamasino Lagolago mai i motu e sefululima o le Pasefika, i le malo tutoatasi o Samoa, mo le sailiga o se vaifofo i sauaga i totonu o aiga, suiga o le tau ma le fa’aaogaina o atamai faaonaponei i le fa’agaioiga o faamasinoga.

O le taeao o le Aso Gafua, Fepuali 19, 2024, (aso Sa i Amerika Samoa), sa faia ai se sauniga faapitoa e faafeiloai aloaia ai malo fa’aaloalogia mai motu o le pasefika o lo o auai atu i lenei fonotele, e ala i se ava o feiloaiga.

O le afioga i le Faamasino Sili a Samoa, ia Satiu Simativa Perese, sa avea ma lauga faapitoa o le taeao.

Sa faapea foi ona asia e le aufono ia le afioaga o Amaile, lea sa faatino ai nisi o vaega o tu ma aganu’u faa Samoa, na aofia ai se ifoga.

FAAMALOLO SUI O TAGATA MAI LE PALEMENE A TONGA

O le taeao ananafi, na faamaloloina mai ai i le Palemene a Tonga, le susuga ia Piveni Piukala, mo aso e fitu ona o ni saunoaga sa ia faia faasaga i le Palemia o Tonga, o Hu’akavameiliku.

Sa tu’ua’ia e Piukala ia le alii Palemia i lona fa’aaogaina o tupe mai i le ofisa vaalele a le Lulutai Airlines, e faatau ai seisi vaalele, i le tausaga ua mavae.  Na avea lea ma tulaga na tula’i mai ai se taugaupu i le va o Piukala ma le alii Palemia, i totonu o le Palemene ia Aukuso 7, 2023.

Comments

Sorted by Best
Loading comments

Comments are powered by Disqus. By commenting, you agree to their privacy policy.

Powered by Disqus

More from Le Lali

View all