Skip to main content

E FAI O LENEI AE O LENA

ā€œO LE AFAFINE A LE GAOSI FALAOA MA LE ATALII A LE MAU’OA NA LEILOAā€

I aso lava la ua leva, sa iai se alii mau’oa ma sona toalua fiafia lava, ona o lo o faatali le fanau mai o se la pepe tama.  Ae e le i fanau mai lenei tamaititi, sa fai ai se miti a le alii mau’oa.  Fai mai le miti a lenei alii mau’oa, o le a maliu lona atalii i lona talavou.  Ae na o le pau lava le auala e mafai ai ona ola ma matua lona atalii, pe afai e o’o atu lava i le 12 o ona tausaga, e le pa’i ona vae i le laueleele.

Ma o le mea lea sa galulue malosi ai lava lenei alii mau’oa ma lona toalua ina ia aua lava ne’i papa’i i lalo vae o le la tamaititi i luga o le eleele.  Ua totogi le tele o tagata faigaluega e latou te si’iina lenei tamaititi mai lea mea ma lea mea.

Ua tuputupu a’e lenei tamaititi ma o fea lava le mea e fia alu iai, e si’i lava e ana auauna.  O isi taimi ua fa’aaoga le nofoa e nofo ai le tamaititi, ae si’i e ana auauna.  Ae le taitai ona papa’i ona vae i le palapala.

Ua lata i le aso e atoa ai le 12 tausaga o lenei tamaititi, ma ua tapena e lona tama po o le alii mau’oa ma lona toalua, se pati tele lava e faamanatu ai lenei aso fanau ma fa’ailoga ai le ulua’i taimi o le a papa’i ai vae o lenei tamaititi i luga o le laue’ele’ele.

Ae i se tasi o aso, ae e le i o’o i le aso o le pati, sa faalogoina ai e tagata se e’e leotele lava, na lulu ai le maota o le alii mau’oa.  I le fefe tele o auauna sa si’iina le tamaititi i lea taimi, i le e’e leotele lea, na o latou faapa’u ai le tamaititi i lalo ma o le taimi lava lena, na toe filemu ai mea uma, ma le lagonaina le e’e leotele.

Ae peitai, ina ua liliu atu auauna e toe piki i luga le tamaititi, ua leai seisi.  Ua tau fai fe’ei uma auauna a le alii mau’oa ma ua tamomo’e mai tagata uma ma fesili po o le a le me aua tupu.

Na tamo’e mai ma le ali’i mau’oa ma lona toalua ma o la iloa ua leai le la tamaititi ma o le fesili, ā€œO fea le ma tama?ā€  Ae peitai, ua na o le tau fai tagiaue o auauna ma faamatala le mea na tupu.  Ae manatua, o lea ua papa’i i lalo vae o le tamaititi, ae e le i faia le pati e faamanatu ai lona 12 tausaga.

Ua leiloga le tulaga na o’o iai le loto mafatia o le alii mau’oa ma si ona toalua ona ua nimo le la tama.  Ua fetulina’i solo a la auauna, i lea itu ma lea itu o le malo, e saili mai si a la tama.  Ae paga lea, ua pei se asu ua maui atu i le vanimonimo, le nimo o si a la tamaititi.

Ua alu tausaga, sau tausaga, ua le toe manogi se mea e ai i si nei ulugalii faanoanoa.  I se tasi o aso, na faalogo ai le alii mau’oa i se tala e uiga i se tasi o potu o lona fale, a o’o i le 12 i le tulua o po ma ao, e faalogoina ai, e pei o iai se tagata i totonu.  Ma o taimi lava, e lagona lava le savalivali solo o lea tagata i totonu o le potu ma pei e tagi.

Sa le i toe faatali le alii mau’oa ae ua tamo’e atu nei i le potu lea ma lona manatu, atonu o lona atalii lea e i totonu.  Ae peitai, o le mea ua tupu, ua fiu le toatele, e aofia ai ma le mau’oa, e faatali le ta o le 12 i le po, ae se i tatala le faitoto’a o lenei potu, ae e le mafai.  Ona e lata loa i le ta o le 12 i le tulua o po ma ao, e leai ma seisi e mafai ona toe ala, ua tau fai momoe uma tagata.

Sa o’o ina ofoina atu e le alii mau’oa ia le $300, i so’o se tasi e mafai ona ala i le ta o le 12 e tatalaina lenei potu, ae peitai, sa le mafai lava.  O nisi na taumafai, ae latalata loa i le ta o le 12 i le tulua o po ma ao, ma amata ona o latou faalogoina le pa’o ma le u mai i totonu o le potu, te’i lava ua matafefefe ma sosola ese.

I tafatafa o le maota o lenei alii mau’oa, e nofo ai se tamaloa gaosi falaoa ma ni ona afafine se toatolu.  O se aiga matitiva.  Ae ina ua o latou faalogo i tala i le $300 lea o lo o ofoina e le mau’oa mo so’o se tasi e mafai ona tatalaina le potu i totonu o le fale o le mau’oa, na faapea atu le teine matua i lona tama, ā€œO le a ou alu e taumafai e maua mai le tupe lea, e fesoasoani ia  tatou.ā€

Ua alu le teine matua, e ui lava i le popole tele o lona tama ona ua tele ni tala matautia ua ia faalogo ai, e uiga i le potu lea.

Ua ioe le mau’oa i le teine matua ma lana talosaga ina ia ona taumafai e tatala le potu, ua faatonu e le alii mau’oa ana auauna ia tu’uina atu uma mea e manaomia e le teine matua, e pei o meaai, o ni fafie e tafu ai sana afi ma se moliga’o.  Ua sauni loa le teine matua e faatalitali le matala mai o le potu.  Ua lata i le ta o le 12 i le tulua o po ma ao, ae o lo o ala pea le teine matua.  Ua o’o ina ta le logo a le uati e faailo mai ai le ta o le 12, ae o le taimi lea ua faalogoina e le teine matua ia se tagata e pei o lo o oi mai i le tiga, ua amata ona leotele.  Ma ua amata ona gatete le potu.  Ua tu i luga le teine matua, ua tamo’e mai i leisi itu o le potu, toe tamo’e i leisi itu o le potu e tau vaai ma tau saili po o le a lenei mea.  Ae ona faalogoina ia le pa’o mai o seevae o se tagata.

Na fa’ate’ia le teine matua ina ua faatalofa atu le tagata ia te ia, ma fesili atu, ā€œO ai e ana le meaai lea?
ā€œO la’u meaai,ā€ o le tali mai lea a le teine matua, ma ia iloa mai ai, o se alii talavou lea o lo o tu atu.  Na ia va’aia le suia o foliga o le alii talavou, i foliga o le faanoanoa.  ā€œO e faatali mo seisi?ā€ o le toe fesili mai lea a le alii talavou lenei.  ā€œE leai,ā€ o le tali lea a le teine matua.  Na vaaia le amata ona maligi loimata o le alii talavou.  ā€œAe mo ai na faia ai lenei afi?ā€ o le toe fesili lea a le alii talavou.  ā€œE mo a’u,ā€ o le tali a le teine matua.  Ma e le i uma atu le tali a le teine matua, ae faafuasei ona nimo le alii talavou.

O le taeao na soso’o ai, sa faamatala ai e le teine matua i le alii mau’oa mea uma sa tupu i le po, ae n ate le i faamatalaina i le alii mau’oa ia loimata o le alii talavou.  Na totogi e le alii mau’oa ia le $300 i le teine matua ona ua na mafai ona ala i le po atoa, e ui e le i maua lona atalii.

O le aso na soso’o ai, na sau ai le afafine lona lua o le tamaloa gaosi falaoa, e taumafai sona laki ma maua atu ai se tupe mo lona aiga.  Ma e pei lava ona sa faia i le teine matua, sa faapena foi ona faatonuina e le alii mau’oa ana auauna ina ia tu’u atu meaai, o ni fafie ma se moliga’o i le teine lona lua.  Ma sa faapea foi ona toe tutupu uma mea sa ia faamatala e le teine matua i lona uso lona lua, i lea lava po.  Ma sa tali foi le teine lona lua i fesili a le alii talavou, e pei ona sa tali ai le teine matua.  Ma sa vaaia foi le maligi o loimata a le alii talavou, ma nimo faafuasei.

O le taeao na soso’o, sa faamatala uma foi e le teine lona lua mea na tutupu, seia vagana ai le tagi o le alii talavou, i le alii mau’oa ma na toe fo’i foi le teine lona lua i le latou aiga, ma lana $300.

O le aso lona tolu, na alu atu ai loa le teine lona tolu, po o le ui’i a lenei aiga, e taumafai sona foi laki i le tupua.  Ma ua uma na faamatala uma e teine matutua i lo la uso laititi mea uma o le a tutupu i totonu o le potu, ma o la faatonuina le teine laititi, ia aua ne’i fefe.

Ua faapena foi ona faatonu e le alii mau’oa ia ana auauna ia ave atu ni meaai, o fafie ma le moliga’o mo le teine laititi aua lana faatalitaliga o le 12 i lena po.  Ma sa mafai foi ona feiloai le teine laititi ma le alii talavou lea.

Ua fesili foi le alii talavou, ā€œO meaai ia a ai?ā€ Ua tali le teine, ā€œE mo a’u…ae e mafai ona e taumafa ai.ā€  Sa vaaia e le teine le laumata ataata o le alii talavou i lana tali.  ā€œAisea na e saunia ai lenei laulau ā€˜ai?ā€ o le toe fesili mai lea a le alii talavou.  ā€œNa laulau mo a’u, ae susu mai ta a’ai faatasi,ā€ o le tali atu lea a le teine.

Ua va’aia e le teine le foliga fiafia o le alii talavou ma fesili atu,  ā€œAisea na e tafu ai lenei afi?ā€ Ua tali le teine.  ā€œOu te faamafanafana ai, ae sau ta nonofo i’i ta te faamafanafana faatasi.ā€  Sa faateia le teine ina ua patipati fiafia le alii talavou ma faapea mai.  ā€œFaafetai, o le a ou nofo ma oe.  Ae faatali mai, se’i o’u alu e faafetai i a’u uo, i le tausiga o a’u.ā€

O le taimi na sa vaaia ai e le teine se pu i le ogatotonu o le foloa o le fale ma na oso iai i totonu le alii talavou.  Sa le i faavaivai le teine, i lona oso atu ai foi ma ia, ona o lona fia iloa po o fea e alu iai lea pu.

Sa faateia le vaai a le teine ina ua tu ona vae, i lona vaaia o se nofoaga pito sili ona maua.  O vaitafe e tafe ai auro.  O tumutumu o mauga, e lanu lau auro uma.  Sa ia vaaia se fanua lafu lemu o faatumulia i fugalaau lanu eseese.  Sa mulimuli atu le teine i le mea o lo o savali agai iai le alii talavou.  A o savali lava lenei alii talavou, sa ia talotalo i fugalaau, e pei o ni tagata la e talotalo iai.

Ua o la taunuu i se togavao ma sa vaaia e le teine, o la’au uma e lanu auro uma.  Sa faateia le teine ina ua felelei uma mai manu o le togavao ma tutu i luga o le tama ma pei e foliga mai o lo o fai se latou talanoaga.  Ua tago atu nei le teine, i le gagau mai se lala o se la’au auro ma nana i totonu o le taga o lona ofu.

Ua tu’ua e le alii talavou ia le togavao lanu auro ae agai atu i le isi itu i mea o iai foi seisi togavao, ae e lanu siliva.  Ia ma sa faia foi e le alii talavou mea sa ia faia i le togavao lanu aro, ma sa faapena foi ona tago atu le teine ua gagau mai se lala o se laau lanu siliva ma taga i lona ofu.

Ina ua maea ona faatofa atu le alii talavou i ana uo uma, sa o la toe foi atu loa i le auala na la o mai ai.  Ma na faateia le teine ina ua toe emo ifo ona mata, ua la toe iai i totonu o le potu na la o mai ai, ma le alii talavou.  

O le taeao na soso’o ai, na fiu le alii mau’oa e faatali le teine e sau e fai mai sana ripoti e tusa ai ma le mea sa tupu i lena po, ae peitai, ua taliga le sau o le teine.  Ma o lea na tulai ai loa le alii mau’oa ma savali atu i le mea o iai le potu.  

Sa matua’i faate’ia le alii mau’oa ina ua tatala atu le faitotoa o le potu, ae o lo o taoto mai lona atalii, o lo o moe i luga o le moega.  Ae o lalo o le foloa, o lo o moe gapepe ai lava le afafine laititi o le gaosi falaoa. 

Ua feiloai fiafia le alii mau’oa ma lona atalii.  Ma sa tago le teine ua tu’u atu i le alii talavou ia lala o la’au ia sa ona fati mai i le mea na la o iai anapo.  Ua tago atu le alii talavou i le la’au lanu auro ma togi i fafo, ma liu ai i fale tele ma le matagofie, lanu auro.  Ma ona o le fiafia tele o le alii mau’oa, sa ia faatagaina ai le faaipoipo atu o lona atalii i le afafine laititi a le tamaloa gaosi falaoa ma o la nonofo ai ma le fiafia, i le la fale lanu auro.

IA MANUIA TOE FUAFUAGA O LENEI VAIASO!

Comments

Sorted by Best
Loading comments

Comments are powered by Disqus. By commenting, you agree to their privacy policy.

Powered by Disqus

More from Le Lali

View all