Skip to main content

TALA I VAIFANUA

Pago Pago - AMERIKA SAMOA

 

O LE A SE MEA O FAI E LE VETEREANS AFFAIRS - TALAVAI UA MISIA ONA O LE COVID-19?

 

I le fonotaga fa’apitoa e iloiloina ai e le Maota o Sui a le Konekeresi le paketi ua talosagaina e Peresitene Joe Biden, ina ia fa’auia ai se alagamanuia fou mo sui Vetereni uma o le Iunaite Setete & Teritori o Amerika, sa auai ai le tatou sui Faipule i le Konekeresi Uifa’atali Aumua Amata. 

 

Sa tula’i o ia ma fa’afesiligia le Failautusi o le VA e tusa o lona silafia i a’afiaga o le fa’atuai pe soloia fo’i o avanoa e malaga atu ai Vetereni mo a latou talavai ona o a’afiaga o le Covid-19 i femalaga’iga i va o Amerika Samoa ma Hawaii ma isi setete uma fo’i.

 

O le fa’afesili lea, na talia fo’i e le VA Secretary Denis McDonough, ma ua ia fa’ailoa ai, e le o se mea faigofie, ae ua mae’a fo’i ona i ai le fuafuaga faataoto ina ia mataituina le lape lea i le auaunaga mo sui Vetereni uma ua a’afia ai. 

 

“Ua iloga fo’i le a’afia tele o Vetereni ona o le u’umi o taimi o fa’atalitalia nei suiga i taimi mo talavai sa fa’atulaga ae ua fesuia’i. Peita’i e i ai fo’i taimi patino ua atofa tonu mo ituaiga o talavai e tatau lava ona faia e tusa o nei taimi mo sui Vetereni. O lo ua mataituina fo’i ma taimi e mana’omia lava ona fa’asolo aga’i i ai talavai e tatau mo tatou fitafita tuai. O le tele o nei fesuia’iga o talavai ua faia lava ae le’i malie muamua i ai le sui vetereni.”

 

“Ua faia fo’i nei fesuia’iga, ae leai ma se isi tautua e ofoina atu i le taimi ua fa’apasi ai le talavai sa tatau ona faia. O lona uiga ua i ai le a’afiaga tumau o le a alia’i mai le soifua laulelei sa tulitulia mai i le soifuaga laulelei o le Vetereni e ala i ona togafitiga o fa’atautaia. O le fesili mautinoa lava, O le a se mea o faia i ai e le VA i nei mea uma?”

 

Ua tali le failautusi o le VA, “O lo ua i ai se lisi e afua mai le pito sili ona mo’omia ua fa’ataoto e fa’atulaga aga’i i ai le toe fa’asologa o togafitiga ma talavai e pei ona fesuia’i ai mo sui Vetereni uma lava ua a’afia le fa’asologa saogalemu o latou talavai. Ua mua’i mita’i lava le vaega o Vetereni e tatau ona fa’ataunuu i taimi patino o latou talavai mo togaifitiga, ma ua fai si umi talu ona fa’atautaia mai lea fesuia’iga o le tautua, e fuafua lava i le gafatia e le Vetereni ona soifua ma togafitiga o talavai ai, ae o nisi ua tatau ona suia ua ave i ai le fa’amuamua.”

 

O le uepesite e mafai ona maimoa i ai le mamalu o Vetereni ma o latou aiga ina ia latou iloa patino gasegase ma talavai o feagai ai ma latou pelega, ina ia feso’ota’i mai ai i foma’i fa’apitoa o va’aia i latou. Le VA.gov/ ia feso’ota’i mai ma ia mautalitonuina e sui Vetereni ma Aiga lea sootaga e mafai ai ona va’aia patino latou pelega i le taimi o mo’omia ai.

 

Ua talosagaina e le tupe fa’asoa a le VA le $301.4piliona e fa’aopoopo i le latou pakeiti ma ose tinoitupe sili lea ona tele ua talosagaina talu mai le isi tinoitupe e $21.9piliona na mua’i talosagaina. Ua iloga mai ua siitia le fa’atupega talosagaina i le 18.7% ma o se fa’aopoopoga i le isi fo’i American Rescue Plan Funds ua mae’a talosagaina ma tamau fa’aletulafono e tau a’aoina lava.

 

Ua mafai ona e fa’afofoga i le lafoga ma le fanoga na saunoa fa’apitoa i ai le tatou Faipule i le Konekeresi Uifa’atali Amata Radewagen fa’apea ma le tali a McDonough i le sootaga ua lisia mai: https://www.youtube.com/watch?v=f7qu4yE3Wd4.

 

“POLOKETI SA’OLOTOGA” - FA’AAUAU FESOASOANI TAUA’AOINA  VAITAU O FALEOMAVAEGA

 

O le poloketi sa amatalia mai e le Faipule i le Konekeresi ua tuana’i Faleomavaega Eni Hunkin, ua toe fa’aauau nei ona o le va’aia pea o le mana’omia o i ai i le atunuu, mo ni nofoa fa’ata’avalevale mo i latou ua fa’aaogaina nei mea faigaluega i a latou feoa’iga masani.

 

Ua fa’atula’ia fo’i le “Poloketi Sa’olotoga” ina ia fesoasoani e fa’amaumau mai le aotelega o i latou o le mamalu o le atunuu ua i ai lea mana’omia faapitoa ina ia mafai ona taua’aoina aloa’ia i ai lea fesoasoani. Ua galulue fa’atasi fo’i la le Matagaluega o le Soifua Maloloina i le atunuu ma falema’i itumalo ma le tele o isi Asosi o lo’o latou tautuaina lea vaega o le atunuu, e moomia ma fa’aaogaina nofoa fa’ata’avalevale i taimi uma mo latou feoa’iga.

 

O nei asosi ua iloga lo latou tautuaina o i latou uma nei i le atunuu ma latou fa’ao’o atu lea auaunaga sili ona mo’omia mo i latou e mafai ai ona feoa’i ma le mautinoa lea to’atele.

 

Talu mai le tausaga e 2009 na faia mai ai le ulua’i foa’i a le American Wheelchair Foudation i le tatou nei Teritori ma sa tufatufaina atu foi e le YWCA i Amerika Samoa nei. Peita’i o lenei tausaga ua galulue fa’atasi le Foundation loto foa’i lenei ma le Poloketi Sa’olotoga ma ua fa’aauupegaina fo’i ai le vaega o le falema’i fa’aitumalo i le atunuu i ni nofoa fa’ata’avalevale e fa’aaogaina ai pe a asia e gasegase e moomia nei mea faigaluega aoga.

 

“O se tautua ua taua’aoina atu ai nofoa fa’ata’avalevale fou lava e aunoa ma se totogi. O le agaga fiafia ma le fa’afetai tele o i latou ina ua fa’aauupegaina i nofoa fa’ata’avalevale fou ina ia toe fa’aleleia atili ma fa’afaigofie atili a latou feoa’iga, ua lava lea e mafai ai ona fa’ailoa atu i le to’atele, ua alagatatau le foa’i i lenei fo’i vaitau, ae maise mo i latou e le o gafatia ona fa’atau motu ni o latou nofoa fa’ata’avalevale.”

 

“Ou te fiafia ina ua mafai ona toe fa’afou se nofoa fa’ata’avalevale mo a’u, ua fa’afaigofie atili ai ona fealua’i e le tau tosoina a’u e se tasi. Fa’afetai i le feso’ota’iga a le Poloketi Saolotoga ma le American Wheelchair Foundation, ma ua fa’aleleia atili ai le tautuaina o lea vaega o le atunuu o lo’o i ai lea mana’oga tupito,” o se tala lea a se tasi o tama ua moomia lea tautua mo si ona matua, Danielson.

 

O le Poloketi Saolotoga o lo’o ua fa’atautaia nei e le susuga Vaitinasa Dr. Salu Hunkin-Finau ma lona atali’i Patrick Ti’a Reid ma le isi to’atele o e ua manatu e fia auai i lea poloketi aoga tele mo i latou uma i le atunuu e moomia nofoa fa’ata’avalevale.

 

Ua i ai le aofaiga e 280 Nofoa fa’ata’avalevale e ao ina tufatufaina a’o le’i oo mai le fa’aiuga o le vaiaso na te’a nei. Ua mafai fo’i ona fa’afesoota’ia le UCEDD, pe afai e le’i mafai ona maua se nofoa fa’ata’avalevale o se tasi e i ai le mo’omia ae le’i maua lava. O le UCEDD e fa’aautu lea i le ASCC ina ia maua se fesootaiga poo le vala’au fo’i i sootaga tau telefoni i le tamaitai foma’i o Dr Salu Hunkin.

 

Ua fa’ailoa mai o le lona fa ai lenei o tufatufaga fa’apenei o nofoa fa’ata’avalevale e foa’ia mai e le American Wheelchair Foundation talu mai le tausaga e 2009 na mua’i ulufale mai ai ma le latou foa’i taua.

 

10 FA’ALAPOTOPOTOGA AGAVA’A FAATUPEGA POLOKETI MO LE ASHUMANITIES

 

Ua fa’ailoa e le afioga le Peresetene o le Amerika Samoa Humanities ma le latou Komiti Fa’afoe ua faaalu nei e i latou le aotelega o le seleni e $194,500. i fesasoani tau tupe mo fa’alapotopotoga e 10 i lalo o le fa’atupega e mafai ona taua’aoina atu mo poloketi e agava’a ai, a le Amerika Samoa Humanities ARPGrant [ASHARPG].

 

O nei fo’i fa’alapotopotoga sa fa’aulu mai a latou talosaga mo se fesoasoani tau tupe e fa’atino ai latou tautua ma galuega o moomia ona fa’atautaia ma faila lelei fa’amaumauga uma mo le Amerika Samoa Humanities. O le a fa’alauiloa atu i le atunuu a latou faatinoga nei ua fa’atupeina mo le silafia, ae o fa’amaumauga ua fa’amauina o le a fa’atamaoaigaina ai le tagata o a taeao i le atunuu.

 

O Fa’alapotopotoga na talosagaina fesoasoani nei, o lo’o ua iloga le tele o le afaina o le atunuu lautele ona o le fa’asa o le lutia ai o le atunuu i le Covid-19. 

 

Ua fa’amauina i lenei tufatufaga, o lo ua i le va o le $10,000. i le $20,000 tinoitupe mo fa’alapotopotoga ta’itasi sa fa’aulu mai a latou talosaga e to’a 10.

 

O i latou agava’a: Folauga o le Tatau Malaga Aganu’u Fa’asamoa; Tualauta I D.A.T Drug Free Coalition; Nature’s Educational Laboratory of American Samoa (NELAS); NJW Methodist Church Fagatogo; Agency for Better Living Endeavors; Samoana High School Parent Teacher Association; Friends of the Museum; Esther Generation; Oceania; Intersections Inc.

 

O lo’o faatupeina lenei polokalama mai le National Endowment of the Arts mo galuega fa’atino i le vaitau o le Covid-19 i le Iunaite Setete ma Teritori o Amerika atoa, ua fa’aigoaina o le CARES Act 2021.

Comments

Sorted by Best
Loading comments

Comments are powered by Disqus. By commenting, you agree to their privacy policy.

Powered by Disqus

More from Le Lali

View all