Skip to main content

Fa’ailoa e se ali’i pagota Fa’amasinoga faiga saua o loo tutupu Falepuipui

Na fa’ailoa e le ali’i pagota ia Joe Togitogi i luma o le Fa’amasinoga Maualuga i le vaiaso na te’a nei, faiga saua ma le le alofa o lo o faia e Leoleo o le falepuipui i pagota i le tele o aso, e aofia ai fo’i ma ia.

 

O le vaiaso na te’a nei na tula’i ai Togitogi i luma o le fa’amasinoga maualuga, mo le tuuina atu o lana fa’asalaga e tusa ai o le moliaga mamafa o le sola ese mai le toese lea ua ta’usala ai o ia e le fa’amasinoga.

 

Ina ua tuu atu e le fa’amasinoga le avanoa ia Togitogi e fa’aleo ai sana fa’amatalaga mulimuli ao lei tuuina atu lana fa’asalaga, na taua ai e Togitogi i le fa’amasinoga e fa’apea, e leai sana fa’atoesega e faia, sei vagana ai lana mataupu e fia faailoa i le fa’amasinoga e tusa ai o faafitauli o loo tutupu i le toese i Tafuna.

 

“E le o lelei le tausiga o pagota i totonu o le falepuipui. E fa’asa ona ave matou i le falema’i, e fa’asa fo’i ona matou fesootai i a matou loia poo aiga fo’i, ae taofiofi e Leoleo matou i totonu o le falepuipui, ina ia natia ai manu’a o loo matou aafia ai, e mafua mai i le fasiga o matou,” o le molimau lea a Togitogi.

 

Na taua e le ali’i pagota e fa’apea, e le lelei meaai o loo fafaga ai pagota, e leai ni fasimoli e taeele ai, e saili lava e le pagota mea e tausi ai o ia, e ta’ito’alua 3 pagota i le apa pilikaki, ae su’e lava e le tagata le alaisa e ina’i ai lana pilikaki, e le amanaiaina o latou aia tatau.

 

“O le mafua’aga lena ou te sola soo ai i tua mai le falepuipui, ou te fia alu e ta’u i o’u matua mea leaga o loo fai ia te a’u i totonu o le toese. Ua fasi soo a’u e Leoleo, ua leaga uma ai lo’u tino. Vaai ia te a’u sa ou aulelei i le taimi ae ou te lei oo i le falepuipui, ae o le taimi nei, ua ou auleaga i le fasi soo o a’u, ua toulu ese isi o’u nifo e mafua mai i le fasiga o a’u e Leoleo i le masina na te’a nei”, o le fa’amatalaga lea a Togitogi.

 

“Lau afioga i le Fa’amasino, sa ou tusia i lalo i la’u api, o le lona 143 lenei o aso talu ona ou le taele, e loka a’u i totonu o le pa sima, e leai se meaai poo se vai, e na o le fa’asaga i le pa sima, o le mafua’aga lena ou te sola soo ai i fua, ua ou le lava pologa. A ou sola fo’i i tua, ou te oo atu i le matou fale ua siomia uma e Leoleo, ona e le  manana’o i latou ou te oo atu i o’u matua ma ta’u atu i ai mea leaga o loo faia ia te a’u”.

 

Na faai’u le fa’amatalaga faaumiumi a Togitogi i lona talosagaina lea o ali’i Fa’amasinoga, mo se avanoa latou te iloiloina ai lana talosaga, ma fai se gaioiga e taofia ai faiga le alofa o loo tutupu i le falepuipui.

 

Sa ia fa’atoese fo’i e tusa ai o lana solitulafono sa faia, ma ua ia lagona fo’i lona sauni e tuli fa’amae’a lana fa’asalaga e tuuina mai e le fa’amasinoga.

 

E lei finagalo le loia a Togitogi ia Michael White e fa’aleo sana folasaga mo se fa’asalaga mama mo le ua molia, sei vagana ai le loia a le malo ia Woodrow Pengelly sa ia talosaga i le Fa’amasinoga e aloaia tuutuuga o le maliliega sa latou sainia ma Togitogi i le masina o Novema o le tausaga na te’a nei, e aofia ai le fa’asala o ia i le toese mo le umi e 3 tausaga mo le moliaga o le sola i tua mai le falepuipui.

 

Na taua e Pengelly e fa’apea, afai e talia e le fa’amasinoga le fautuaga ina ia faasala Togitogi mo le 3 tausaga, e tatau ona tuli eseese lea fa’asalaga ma le fa’asalaga o loo tuli a Togitogi i le taimi nei.

 

Na finau le loia a le malo e fa’apea, o le folasaga umi a le ali’i pagota e pei ona taoto i le fa’amasinoga, o sana taumafaiga lea ina ia fa’atosina ai lagona o ali’i Fa’amasinoga e talitonu atu ia te ia, ma ia alo ese ai o latou manatu mai lana mea sese sa fai o le sola i tua mai le falepuipui.

 

E 3 tausaga lea ua faasala ai e le fa’amasinoga maualuga ia Togitogi e taofia ai i le toese, ina ua faamaonia lana moliaga o le sola i tua mai le toese. O lea faasalaga e pei ona saunoa le afioga i le ali’i Fa’amasino ia Elvis P. Patea, e fa’atoa tuli pe afai e mae’a ona tuli isi ana fa’asalaga o loo tuli i le taimi nei.

 

Na faailoa e Patea e fa’apea, o le mataupu e pei ona talanoa atu ai Togitogi, e le o nofo lelei i le finagalo o le fa’amasinoga. Ae o le faafitauli, e leai se malosi o le Fa’amasinoga na te aiaina ai le auala e faafoe ai le falepuipui, o le tiute tauave lena a le Vaega Fa’amalosi Tulafono, o le isi lea Vaega o le Tafatolu o le Faigamalo.

 

Sa ia fa’ailoa ia Togitogi e fa’apea, “E le tutuli le fa’afofoga a le Fa’amasinoga i lana folasaga. Ua matou lagonaina lou leo ma e ao fo’i ona faia i ai e le faigamalo se auala e foia ai ia fa’afitauli. Ana faapea o lau folasaga sa tuuina mai o se tagi lea ua faia fa’asaga i le malo, o le avanoa lelei lena o le fa’amasinoga e tula’i atu ai”.

 

Ua poloaina e Patea le kopi o faamaumauga uma o lenei iloiloga, ina ia tuuina atu i le Loia Sili ma le loia a le malo ia Pengelly.

Comments

Sorted by Best
Loading comments

Comments are powered by Disqus. By commenting, you agree to their privacy policy.

Powered by Disqus

More from Le Lali

View all