Skip to main content

Toe fa’afo’i i Samoa se ali’i na ta’usala i le faia o uiga mataga

Ua poloaina e le afioga i le ali’i Fa’amasino ia Elvis P. Patea le toe fa’afo’i lea i Samoa o se ali’i talavou lea ua ta’usala i lona faia o uiga mataga i ni tama’ita’i talavou se to’alua, e le mafai fo’i ona toe ulufale mai o ia i totonu o le atunu’u mo le umi lea ua fa’anofovaavaaia ai nei o ia e 7 tausaga.

 

O le vaiaso nei na tula’i ai i luma o le fa’amasinoga maualuga le ali’i o Fuava’a Ah Chong mo le lauina o lona fa’asalaga, ina ua ta’usala o ia e le fa’amasinoga i moliaga mamafa e lua. O ia moliaga e aofia ai lona faia o uiga mataga fa’afeusuaiga, atoa ai ma lona tagofia o itutinosa o se teineititi e laititi i lalo o le tulafono.

 

O le ali’i loia fautua lagolago ia Rob McNeill na tula’i mo Ah Chong, ae o le tama’ita’i loia sili lagolago ia Christy Dunn na tula’i mo le itu a le malo.

 

E pei ona taua e Patea, e le gata e lua tagi sa fa’aulu e le malo fa’asaga ia Ah Chong, ae to’alua fo’i tama’ita’i talavou na a’afia i lana solitulafono. E 4 moliaga mamafa na tu’uaia ai e le malo le ua molia i le latou tagi muamua, ae 3 moliaga mamafa na tu’uaia ai o ia i le tagi lona lua.

 

Ae i lalo o se maliliega na sainia e le ua molia ma le malo, sa ia tali ioe ai i le moliaga mamafa o le faia o uiga mataga fa’afeusuaiga mai le tagi muamua a le malo, o se solitulafono C lea o solitulafono mamafa, lea e mafai ona fa’asala ai o ia i le toese mo le umi e le silia i le 7 tausaga.

 

I le tagi lona lua a le malo faasaga i le ua molia, na malie ai o ia e tali ioe i le moliaga o lona tagofia lea o itutinosa o se tama’ita’i e talavou i lalo o le tulafono, o le solitulafono D i le fa’atulagaina o solitulafono mamafa, lea e mafai ona fa’asala ai o ia i le toese mo le umi e le silia i le 5 tausaga.

 

I le tali ioe ai o Ah Chong i moliaga e pei ona ta’usala ai o ia e le malo, sa ia ta’utino ai e fa’apea, i se taimi o le masina o Oketopa 2017, sa auai o ia i se mafutaga fa’aleuo ma ni tama’ita’i talavou se to’alua. I se taimi o lea mafutaga, sa ia faia ai ni uiga mataga i tama’ita’i nei e le fa’atagaina e le tulafono.

 

Ina ua maua le avanoa o Ah Chong mai le fa’amasinoga, sa ia fa’atoese ai loa e tusa ai o lana solitulafono, ma ia talosagaina ai se isi avanoa mo ia e toe fo’i atu ai i lona aiga i Samoa. Na taua e le ua molia lona salamo e tusa ai o lana solitulafono, ma ua ia lagona fo’i le leaga o le nofosala i le toese i Tafuna.

 

Na talosaga loia a itu e lua i le fa’amasinoga ina ia talia le fautuaga a le Ofisa Faanofovaavaaia, e ala i le faasala o Ah Chong i se fa’asalaga faanofovaavaaia, ae aofia ai ma le tuutuuga o lona tuua lea o le teritori ma toe fo’i atu i lona aiga i Samoa.

 

Na taua e McNeill i le fa’amasinoga e fa’apea, o Ah Chong o se ali’i talavou na malaga mai i se pemita e 30 aso ma le fa’amoemoe e saili sona lumana’i manuia i Amerika Samoa. A o i ai o ia i Amerika Samoa, na a’afia ai o ia i fiafiaga ma filifiliga fa’a talavou, ma i’u i lona soli ai o le tulafono.

 

O le itu lelei e pei ona taua e McNeill, e le i ovastay Ah Chong i le taimi na fa’atino ai le solitulafono. Ae talu ona taofia o ia i le toese ona o lenei mataupu, ua avea ai loa o ia ma tagata ua ova aso e aumau ai i Amerika Samoa.

 

Sa ia finau fo’i i le fa’amasinoga ina ia fa’aaoga masina e silia i le 13 lea na taofia ai Ah Chong i le toese e fai ma ana fa’asalaga i lenei mataupu, ae poloaina loa o ia ina ia ona tuua le atunuu ae toe fo’i atu i Samoa.

 

Na talia e le loia a le malo ia Dunn le talosaga a le itu tete’e, ma ia finau ai fo’i i le fa’amasinoga ina ia aua ne’i toe i ai se isi fa’asalaga fa’a falepuipui e tuuina atu mo Ah Chong, ae poloaina loa o ia na te tuua Amerika Samoa i se taimi vave lava.

 

Saunoa Patea e fa’apea, o le matuia o le gaioiga sa faia e lenei ali’i talavou, o le a’afia ai lea o ni tama’ita’i talavou se to’alua. Saunoa fo’i Patea e fa’apea, talu ai ua fa’atupulaia lenei ituaiga solitulafono i le atunu’u, ua manatu ai le fa’amasinoga e tuuina atu sana faaiuga talafeagai mo Ah Chong, ina ia atagia ai le naunau o le fa’amasinoga e saili ni auala e foia ai le toe alia’e mai o ituaiga solitulafono faapenei i le lumana’i.

 

Mo le moliaga o le faia o uiga mataga faafeusuaiga, e 7 tausaga ua fa’asala ai Ah Chong i le toese, ae mo le moliaga o le tagofia o itutinosa o se tama’ita’i talavou, e 5 tausaga ua fa’asala ai le ua molia i le toese. O ia faasalaga e tuli fa’atasi, lona uiga e 12 tausaga e taofia ai le ua molia i le falepuipui.

 

Ua faamalumalu e le fa’amasinoga le fa’ataunu’uina o lana fa’aiuga, ae o le a faanofovaavaaia le ua molia mo le 7 tausaga i lalo o poloaiga e ao ona ia usita’i i ai. O ni isi o ia poloaiga e aofia ai le aua lea ne’i ona toe solia se tulafono, ma ia tuua loa Amerika Samoa ae toe fo’i atu i Samoa ma aumau ai mo le umi e 7 tausaga o lana nofovaavaaia.

 

Ua fautuaina e le fa’amasinoga le tuuina atu o se kopi tusitusia o lana faaiuga i le Pulesili o le Ofisa o Femalagaaiga a le malo, ina ia mautinoa e aofia ai le igoa o Ah Chong i le lisi o tagata e le mafai ona toe ulufale mai i le atunu’u. Ua faatonuina fo’i le lesitala o le igoa o le ua molia i le lisi o tagata ua ta’usala i le faia o uiga mataga i fanau laiti, ina ia tusa ai ma le tulafono.

Comments

Sorted by Best
Loading comments

Comments are powered by Disqus. By commenting, you agree to their privacy policy.

Powered by Disqus

More from Le Lali

View all