Skip to main content

Toe faafo’i i Samoa le ali’i na ia faaoo manu’a i se alii talavou

O le alii mai Samoa lea ua ta’usala e le Fa’amasinoga Maualuga i lona faatupu o manu’a tuga i se alii aoga e ala i lona fa’aaoga o se lala laau malo e ta ai lona ulu, ua poloaina o ia na te tuua le atunuu ae toe fo’i atu i Samoa, pe a mae’a ona tuli lona fa’asalaga faa falepuipui e 24 masina i le Toese i Tafuna.

 

O le vaiaso nei lea na tuuina mai ai le faaiuga a le Fa’amasinoga Maualuga fa’asaga i le susuga a Teofilo Kuka, lea na tali ioe i le moliaga mamafa o le faaoolima i le tulaga lua.

 

E ui i talosaga lana Loia mo se avanoa e faaauau ai pea ona nofo Kuka i Amerika Samoa, a o galulue ai lona aiga ma lana sponsor fou e faafou lona ID lea na mae’a le aoga i le 3 tausaga talu ai, peita’i na taua e le Fa’amasinoga e fa’apea, e mafai ona nofo Kuka pe afai e mafai ona faafou lona ID, ae a leai, e tumau pea le poloaiga na te tuua ai le atunuu ae toe fo’i atu i Samoa.

 

O le masina o Novema 2019 na fa’atulaga e lau ai le faasalaga a Kuka. Ae talu ai talosaga a Loia mo se avanoa e mafai ai ona toe faafou lona ID, na finagalo ai loa le Faamasinoga e tolopo le tuuina atu o sana faasalaga.

 

Na ulua’i molia e le malo ia Kuka i le moliaga mamafa o le faaoolima i le tulaga lua, atoa ai ma moliaga mama e 2 o le faatupu vevesi i nofoaga faitele faapea ai ma le faia o gaioiga e lamatia ai le saogalemu o fanau e talavou i lalo o le tulafono.

 

Ae i lalo o se maliliega na sainia e Kuka ma le malo i le masina o Oketopa 2019 lea fo’i na talia e le Fa’amasinoga, na malie ai le ua molia e tali ioe i le moliaga mamafa o le faaoolima i le tulaga lua.

 

I le tali ioe ai o Kuka na ia ta’utino ai e fa’apea, i se taimi o le aso 2 o Aperila 2019, na ia faatupu ai ma lona iloa manu’a tuga i le tino o se ali’i talavou e 16 tausaga le matua, e ala i lona fa’aaogaina o se lala laau malo e sasa ai lona ulu.

 

Ina ua maua le avanoa o Kuka mai le Fa’amasinoga, sa ia faatoese ai loa e tusa ai o lana solitulafono sa faia, ma ia talosagaina ai le Fa’amasinoga mo se isi avanoa mo ia se’i toe fo’i atu ai i tua e tausi lona to’alua ma lana fanau. Sa ia talosaga ma loimata i le Fa’amasinoga ina ia aua ne’i faafo’iina o ia i Samoa ae tu’u pea o ia e nofo i Amerika Samoa.

 

Na taua e Kuka e fa’apea, e le iloa poo fea o Upolu o le a alu atu ma nofo ai, na te le iloa fo’i lona aiga i Samoa, ona o lona aiga lea ua malaga mai uma i Amerika Samoa nei.

 

Na talosaga le loia a Kuka ia Rob McNeill i le Fa’amasinoga mo se faasalaga faanofovaavaaia mo le ua molia, e aunoa ma le toe faafoiina atu o ia i Samoa. Na faailoa e McNeill i le Fa’amasinoga e fa’apea, o Kuka na fanau i Samoa, ae na malaga mai ma lona aiga e saili manuia i Amerika Samoa nei ao itiiti lava o ia.

 

Na aoga Kuka i Amerika Samoa ma faauu mai ai, ma amata ai loa ona atia’e lona aiga e aofia ai lona to’alua ma lana fanau. Sa avea o ia ma tagatanu’u lelei e tausi i tulafono a le malo i lona olaga atoa, se’i vagana ai lava le fa’alavelave lea ua aafia ai o ia.

 

Na faailoa e McNeill i le Fa’amasinoga, o Kuka o se alii e faamoemoe i ai lona aiga, ua lagona lona salamo ma ua ia taliaina fo’i lana solitulafono sa faia.

 

Na fesili le Fa’amasinoga pe ua mae’a ona faaulu le pepa talosaga a Kuka e faafou ai lona ID nofomau i lalo o le Polokalame a le Kovana lea e faaleleia ai pepa nofomau mo tagata ua leva ona nonofo faasolitulafono i Amerika Samoa.

 

Ae na taua e McNeill e fa’apea, o lea ua mae’a ona maua mai le pepa faatumu ae lei tuuina atu aloaia le talosaga i lumao le Komiti Faafoe a le Ofisa o Femalagaaiga mo le iloiloina.

 

Saunoa le Faamasinoga e fa’apea, e faigata ona tuuina atu se faaiuga e nofo ai pea Kuka i Amerika Samoa, pe afai e le i tuuina atu lana talosaga i luma o le Komiti Faafoe a le Ofisa o Femalagaaiga mo le iloiloina. E leai se malosi o le Fa’amasinoga e faataga ai se tasi ona nofo i Amerika Samoa ae le tusa ai ma Tulafono tau Femalagaaiga.

 

Na talosaga le loia a le malo ia Laura Garvey mo se faasalaga faanofovaavaaia, e aofia ai ma le tuutuuga e tuua e Kuka le atunuu ae toe fo’i atu i Samoa e aumau ai.

 

Na taua e le Fa’amasinoga e fa’apea, o se tasi lea o faafitauli ua maitauina i le tele o mataupu e oo atu i luma o le Fa’amasinoga, faatoa iloa lava e le Ofisa o Femalagaaiga tulaga faaletonu o pepa nofomau o tagata mai fafo, i le taimi e molia ai i latou i ni solitulafono.

 

E foliga mai ai, e le gata e le o galulue le Ofisa o Femalagaaiga e faatino a latou tiute, ae o lo o i ai fo’i se faaletonu i le “computer system” o loo fa’aaoga e faamaumau ai suafa o tagata mai fafo o loo ulufale mai i le atunu’u.

 

E 24 masina lea ua faasala ai e le Faamasinoga ia Kuka e nofosala ai i le Toese i Tafuna. A mae’a ona tuli lana fa’asalaga lea, ona ia tuua lea o le atunu’u ae toe fo’i atu i Samoa ma aumau ai.

 

Na faailoa e le Fa’amasinoga i le alii loia ia McNeill, afai e mafai ona toe faafou le ID nofomau o Kuka ao le’i mae’a ona tuli lana fa’asalaga faa falepuipui e 24 masina, e mafai ona toe iloilo e le Fa’amasinoga lana mataupu e ala i se talosaga e tuuina atu e Kuka ma lana loia.

 

Ua poloaina fo’i e le Fa’amasinoga ia le loia a le malo ina ia saili le sponsor muamua a Kuka na te totogiina le salatupe e $1,000 a le ua molia.

Comments

Sorted by Best
Loading comments

Comments are powered by Disqus. By commenting, you agree to their privacy policy.

Powered by Disqus

More from Le Lali

View all