PASEFIKA
TAOFI FUAFUAGA A PAPUA NIU KINI MO SE KAMUPANI GAOSI AURO
Ua lipotia mai nei le taofia o se fuafuaga a le malo o Papua Niu Kini mo se kamupani gaosi oloa (National Gold Corporation Project), lea sa avea ma tulaga na le fiafia ai nisi o ofisa faavaomalo, ona o se taumafaiga faāalilolilo e tatalaina ai lenei kamupani.
Sa taāua e le Minisita o āMiningā, o Muguwa Dilu, e pei ona lomia e le nusipepa a le āNationalā, ua maeāa ona ia fautuaina le Malo ma ua ia tusi atu foi i le Fofoga Fetalai ina ia aveāesea lenei fuafuaga mai i totonu o faamaumauga.
O le susuga ia Rainbo Paita, o se tasi sa galue i totonu o le kapeneta ae ua avea nei o ia ma sui tauva mo le itu Agai, mo le tofi palemia, o loāo tulaāi malosi mo lenei fuafuaga.
MALILIU NI TAGATA TONGA SE TOāALUA I SE FAāALAVELAVE TAU TAAVALE I NIU SILA
E leāi faāalauiloa aloaia mai e leoleo suafa o i latou e toāalima, lea na maliliu i se faāalavelave tau taāavale i Waikato i Niu Sila i le vaiaso ua tuanai, lea na aofia ai ma ni tagata Tonga se toāalua.
Ae peitai, e tusa ai ma lipoti mai i nisi o vaega faāasalalau, ua faāalauiloa mai ai suafa o le ulugalii matutua na maliliu, o Paul ma Lois Grimmer. I le lipoti mai a le sui o le vaega faāasalalau a le RNZ i Tnga, o Kalafi Moala, e faapea, o i latou e toāatolu ua maliliu, na aofia ai Piata Ofufangavalu, Cheyene Love-Mitchell ma Suliasi Lefai.
Ua faāailoa mai e Moala, o Suliasi ma Piata, o tagatanuāu o Tonga.
O lenei faāalavelave na tupu i luga o le alatele i le afiafi o le aso Lua, i le va o Hamiltn ma Te Awamutu. O le taeao lava lea e tasi, sa faauāuina mai ai Piata Otufangavalu mai i le kolisi a Te Awamutu.
Ma e tusa ai ma tala o lona maliu, ua taoto nei lona tino maliu I Ngunguru i le motu i Matu, i le aso ananafi.
FOAāI A LE MALO O IAPANI MO LE MALO A LE ATU MALESALA
Sa faameaalofaina atu e le Amepasa a Iapani i le motu o Malesala (Marshall Island), o Kazunari Tanaka, ia ni masini tetele i le Matagaluega o Galuega Lautele a le malo aua galuega mo le faāaleleia ma le atinaāeina o le atunuu.
E fa ni masini tetele sa tauaāaoina atu i le alii Minisita o Galuega Lautele, o Thomas Heine, na aofia ai se loli pusa sasaāa se tasi, o ni masini tele mo le suaina o auala e lua ma ni āwheeloadersā se lua.
Sa faāaalia e Heine le manaāomia tele o nei masini i totonu o le latou atunuāu, e faataunuuina ai galuega mo le puipuiga o le atunuāu mai i faāalavelave faafuaseāi faalenatura.
FAāAULUINA SE PILI E TALIAINA AI I FILIPAINA TAGATA SULUFAāI
Ua faāauluina nei e Faipule o le Konekeresi se pili e mafai ai ona faāatagaina i Filipaina ni tagata sulufaāi mai i atunuāu ua tulaga mafatia ma pagatia ona o suiga i tala o le tau.
O lenei pili o le a suia ai le pili o Femalagaiga a Filipaina (Philippine Immigration Act) o le 1940 ā e tuāuina atu ai le faatagana i le Peresetene o Filipaina, e na te taliaina tagata mai i isi motu o le Pasefika, o loāo fia sulufaāi atu i Filipaina ona o tulaga mafatia ua oāo iai o latou motu.
Saunoa le alii Faipule ia Samuel Versoza Jr., ua iai se faamoemoega o le a avea lenei pili ma auala e mafai ona fofoina ai faāafitauli o loāo tulaāi mai i sulufaiga ona o aāafiaga o motu ma atunuāu i tulaga faaletonu o le tau, i totonu o le Pasefika ae faapea foi le lalolagi atoa.
TAOFIA LE TOE FAATAUINA O LE VAI TAUMAFA O LE āFIJIā
Faitau afe pusa vai o le āFiji Waterā, lea o loāo faāatauina i luga o le Amazon, ua taofia ona toe faāatauina atu, ina ua mafai ona faamaonia i suesuega na faia, le iai o se vailaau e afaina ai totonu o le tino, faapea ma ni siama se tolu.
E tusa ai ma se lipoti mai i le Matagaluega o loāo mataituina Taumafa ma Vailaau a le Malo Tele (USFDA), sa mauaina nei tulaga i totonu o fagu sa faatauina atu i le va o Fepuari 1 ma Mati 3.
Ma e pe a ma le 1.9 miliona fagu sa faapea ona toe aveāese mai i luga o fata i le aso Tofi, ae o nei fagu vai, e le tele so latou afaina.
I se faamatalaga mai i le kamupani vai o le Viti Limited, lea o loāo latou gaosia lenei vai taumafa i Fiti, e pei ona sa faāasalalauina e le USA Today, ua maeāa ona sailia ma faāafesoāotaāia i latou sa faatauina pusa vai ia ua masalomia lo latou aāafiaga ma e 99 pasene fagu vai ua faāaleaogaina.
Comments
Sorted by BestComments are powered by Disqus. By commenting, you agree to their privacy policy.
Powered by Disqus