Skip to main content

Tala I Vaifanua

Pago Pago, AMERIKA SAMOA

 

TAUA’AO EDA $1.5M TOE FA’ALELEI  LE MEA TOSO VA’A I SATALA

 

Fa’ailoa e le Failautusi o Fefa’ataua’iga a le Malo Tele, Wilbur Ross le ua fa’amatu’u maia le $1.5miliona mo le toe fa’aleleia o le masini o lo’o ua leaga ma ua taofia ai pea le toe fa’aaogaina o galuega a le tatou Mea Toso Va’a i Satala.

 

Ua le gata i lea ae ua fa’atulaga fo’i e mafai ona fa’atauina ai mea faigaluega uma e agava’a ai lea vaega o le tautua aoga i le malo o Amerika Samoa ina ia fa’aauau ma maua ai fo’i le tamaoaiga tausi o le tatou malo.

 

O mea faigaluega e ao ina fa’atauina mo lea tautua, e tatau ai ona si’itia le tautua i le isi la’asaga fou, ua aluga lelei ma lea matata e tautuaina ai va’a folau i le sami, ma ia sefe fo’i le soifua o i latou o galulue e fa’atino galuega toe fa’aleleia o va’a.

 

“Ua iloga mai o lenei tautua e mo’omia tele i le nofoaga o lo’o fa’atumau ai, ma ua iloga ona faigata galuega fa’atino uma tau fagotaga ma femalaga’iga i va’a pe afai e fa’aauau pea ona motusia lenei auaumaga a le Mea Toso Va’a. O le aoga fo’i o lenei auaunaga ona e tele se polofiti e maua ai e le Malo, e aoga i isi ana galuega atina’e,” o se tala lea a Ross. 

 

O Dana Gartzke, Failautusi Fesoasoani a le Commerce Economic Development a le Malo tele sa ia fa’ailoa, “Na tele se a’afiaga o galuega fa’atino mai lea tautua i Amerika Samoa talu ai mea totino aoga a le Malo na fa’aleagaina i le afa o Gita ia Fepuari 2018. Petia’i o lenei tinoitupe o le a aoga tele lea mo le  toe fa’atula’ia mai o le tele o le tamaoaiga na masani ona maua mai e le Malo mo lona tamaoaiga tausi, ae tainane fo’i le toe tapena lelei o tautua e talafeagai ma le tautuaina o va’a e taula ma aga’i atu i lea Uafu sili ona matagofie ma le sefe o le Iunaite Setete ma Teritori o Amerika.”

 

“O le tatou Mea Toso Va’a o se tasi o aseta sili ona taua a le tatou Malo, ma o le maua mai o lea fesoasoani taua mai le Trump Administration, o se fa’amanuiaga tele mo le Malo ma ona tagata, aua o le a toe so’o le fau ma le fau i le tautuaina o va’a uma e mafai ona tatou fa’aleleia tino ma totoga ua faaleagaina a’o folau ma afea mai i tatou. Ona o lea o le a toe fa’aleleia mea uma o taofia ai le toe fa’aauauga o galuega nei, o se fa’afetai tele lea i le EDA ma lona pulega i le fa’amatuu mai o lenei seleni mo i tatou,” o se saunoaga lea a le tatou faipule i le Konekeresi, Tali Aumua Amata.

 

MALAGA ESE ATU VA’ALELE TOGIPAU - TUMU LE PASESE

 

Ua pei fo’i ua fou i le mamalu o le atunuu le toe  tumutumu i le malae va’alele ina ia fuaina pauna ma fa’asolo ia mae’a tapenaga mo le malaga atu i le va’alele togipau ua fa’atulaga e le Medicaid mo i latou ua agava’a mo talavai ma togafitiga i fafo, le fanau aoga ia o atu mo le amataga o a’oga ae maise nisi o le fanau ua vala’auina mo le tautua i vaega au ma nisi o lo ia leva fo’i o tatou opea ai iinei ona o le faasa.

 

E to’a 274 i latou na malaga i le va’alele togipau. Na muamua manatu ina ia fa’asolo muamua i latou o e ua gasegase ma sa taumafai lava i ai le Ofisa o le Medicaid i lena tulaga i le malae va’alele.

 

Ona ua vave uma atu lava pasese sa va’aia ai le tumu o le laina mai le amataga se’ia oo lava ina te’a le lima i le afiafi, ma o se mea lea ua iloga ai le naunau uma o le aumalaga ina ia le misia lava le avanoa ua maua mo le malaga atu i fafo.

 

I le malae va’alele, e ui lava ina tumutumu ma fa’alogoina le tauvala’au o suafa o gasegase e faasolo muamua atu e kilia, ae na to’a lava le tai i le fanau talavou ma aiga, se’ia mae’a lelei le fa’asologa o le lisi ona fa’ato’a oo lea ia i latou le siakiga ma ua fa’amauina ai i latou uma o le a malaga ese atu i lea va’alele togipau.

 

Ua iloga mai nisi o mea sa fa’atuai ai le tolaulauina o isi suafa, ona sa toe tatalia le mae’a ai ona totogia o latou pasese e toe taliu mai e le falema’i LBJ, lea lava sa i’u ina maua atu ma to’afilemu ai le agaga o nisi na fa’atumauina suafa i le lisi lea. O atopa’u e lua a le sui malaga sa fa’atulaga le ta’i 50pauna, afai e sili e toe ave’esea lava mea ina ia atoa lelei pauna pe itiiti ane fo’i.

 

O le to’atele na umi o tutu pea lava i le laina, o le fanau a’oga lea o fia malaga, ona ua vave i latou i le malae va’alele ae ua fa’asolo pea le laina o e ua mae’a lisia o gasegase e fia malaga mo talavai i fafo.

 

Ua fa’ailoa fo’i i le lisi o mea e taumafa i luga o lea malaga ua na’o mea’ai mama o sanuisi ma vaiinu suamalie ma vaiauli, lea sa fautuaina ai le mamalu o le pasese ia lelei se tausiga afiafi a’o le’i o atu e gasolo i le va’alele.

 

I le taumafaiga lava ina ia le so’ona tumu tele le malaeva’alele i le anoanoa’i o aiga e o atu e fa’amavae  i nai a latou pelega o le malaga ese atu, o lea ua limiti ai lava le aofai o i latou e o atu e momoli atu fanau ma e gasegase o liga ina ia tu’uva’a ese atu, ia fa’amavae uma ma pelega i aiga. 

 

I le taumafaiga atoa ina ia usita’ia nei taumafaiga uma, sa i ai lava ali’i leoleo o le malae va’alele ina ia fa’ato’ato’a fo’i le mamalu lautele sa aufia i le malaeva’alele i taimi uma. O le fa’amalo fo’i aua sa faatutaia lava galuega ma tiute ma le ava e tatau ai i le pa’ia o aiga ma e uma sa oo atu ona o le fia fa’atofa i pelega ua malaga ese atu.

 

TUU I LALO FALETELEFONI TUAI - FA’ATU AI FALE FA’AMASINOGA FOU

 

O le aso Gafua i le vaiaso lenei sa amata ai galuega o le ave i lalo o le fale telefoni tuai i Fagatogo ma le fa’ameomoe o le malo e fa’atuina ai le fale fa’amasino fou. 

 

Sa manatu ina ia siitia atu le Fa’amasinoga Fa’aitumalo ina ia fa’atautaia i lea lava fale i lona fogafalelua, peita’i o le fautuaga a le Matagaluega o Galuega Lautele a le malo, e le sefe lea fale. Ma o le mafuaaga foi lea ua ave ai i lalo. 

 

Fa’ailoa e Kovana Lolo Matalasi Moliga i le fonotaga a le kapineta i le vaiaso ua te’a,  “O le fale fou a fausia nei o le a fa’asaga sa’o i le afio’aga, ae le o le tuafale i le afio’aga, e pei ona i ai le fale o le a tala nei i lalo.” 

 

Na amata va’aia le mamalu o tagata faigaluega ua amata ona ave’esea e i latou totoga o lelei pea o le fogafalelua o le fale lea, e tapena ai mo le tuuina i lalo i le amataga o lenei vaiaso. Ua fa’ailoa o le poloketi mulimuli lenei a le faigamalo o le a amatalia ona tuu lea ina ia fa’ato’a mae’a ae ua tu’ua e i latou le ofisa o le fa’auluuluga o le tatou Malo ia Tesema 2020.

Comments

Sorted by Best
Loading comments

Comments are powered by Disqus. By commenting, you agree to their privacy policy.

Powered by Disqus

More from Le Lali

View all