Skip to main content

Siitia le amana'ia o le ami faaleoleo a Amerika Samoa.

Pago Pago - AMERIKA SAMOA

 

Ua faamaonia ai e Senatoa, i lona faitauga lona tolu ma le faitauga faai'u le pili a le Maota o le Senate, e faatulafonoina ai, tulaga maualuga o aso  malolo, e faatulaga e le Malo o Amerika Samoa ASG mo le US Army Reservists, poo tagata o le Ami Faaleoleo, faapena foi i le fuafuaga a le Pulega e toe teuteu ai le tulafono o lafoga i le teritori. 

 

Ua tuuina atu na pili e lua i le Maota o Sui mo lana iloiloga, ma se fa’aiuga. 

 

LIVI FAA MILITERI (MILITARY LEAVE)

 

Sa faamaonia e Senatoa ile vaiaso ua te’a le pili mo livi faamiliteri, i le uma ma’ea iloiloga a le komiti i le vaiaso ua te’a, na saunoa ai le Faatonu o le Matagaluega o Tagata Faigaluega (DHR) a le Malo,  Lynn Pulou-Alaimalo, e toa 26 tagata ole U.S Army faaleoleo o loo galulue i totonu o le malo. 

 

Na ia talanoa ua uma na toe iloilo e le DHR livi faamiliteri, ma molimauina i luga o le tulafono fetarale (federal law) , "5 U.S.Code section 6323" o loo aumai ai aso e 15 i le tausaga mo koleniga, faatinoga o koleniga ma ia faaauau e lea tagata e oo atu i le 15 aso, a'o lei oo i lesi tausaga faatulagaina o sosoo ai. 

 

Fua lava i taimi faatulagaina o loo iloilo e le DHR, e tusa ma le 100 aso e koleni ai i le Setete, ma ia mautinoa e 15 lava aso livi i lalo o le tulafono a le malo feterale. 

 

O lesi mea faaopopo, e iai le tulafono feterale, pei o le auaunaga i toniga, ma Aia Tatau e toe Galue ai, poo le Reemployment Rights Act, o ina e puipuia le aia tatau a le tagata Ami Faaleoleo poo le US Army Reservists. 

 

Ae mo le tagata o loo galue, "active duty" o latou na o loo galulue tumau, e ese mai le vaega ole Ami Faaleoleo, e le'o faigaluega tumau, e tusa ma le ono masina ole tausaga e faigaluega ai, lona uiga e taifaalua i le masina ona feiloa'i mo latou faataitaiga ma toleniga. 

 

E ese mai le tagata o loo faigaluega , i le faamatalaga ale faatonu o le DHR,  le tulafono faafeterale -5 US code 6323 - e maua ai aso faigaluega e 22 i le kalena faaletausaga mo faalavelave faafuase'i , pei ona poloaia e le Peresetene, Failautusi ole Puipuiga, poo le Kovana. 

 

I lana faasoa i Senatoa: Ole tulaga lena mo tagata faigaluega o galulue faamiliteri, ma lagolago isi pulega sivili ma le puipuia o soifua ma meatotino, ma le faatinoga o galuega tumau faamiliteri faasaga atu ile fili o le Iunaite Setete, poo le faasaga ise vaega o faafaigaluegaina faamiliteri, pei ona ia faasoa atu i Senatoa. 

 

Na faailoa atu foi i le Komiti le vaega ole Tulafono U.S.Army Regulation 600-8-10 mo "Livi e agavaa iai" o loo faapea mai i le vaega lena: "O livi e agavaa iai le fitafita  i le kalena 2.5 aso mai le masina e tasi e faatino ai le galuega poo le auaunaga." 

 

Na ta'u atu e Pulou-Alaimalo i Senatoa, le faatalanoaga o le matupu lea i le va o le DHR ma alii Ofisa o le  U.S Army , i tulaga e lelei ma tulaga e le lelei ai foi livi faa militeri. 

 

"O a penefiti o  ofo mai e le Livi faamiliteri?" na ia faamatala, "e leai se tupe e totogia faaletausaga a le tagata faigaluega , e leai foi ni tupe leiloa poo le auaunaga."

 

“Lona lua, o le faatupulaia o aso livi faamiliteri, e   saofaga ai le tagata militeri i toleniga e aunoa ma le lusi o ana benefiti pei ona ta'ua i luga.”

 

O le pili a le Senate ua faaumiumi atu ai le livi faamiliteri 15 aso o iai nei, i lalo o tulafono a le malo o Amerika Samoa, ASG regulation-o le faigamalo ma ana tulafono le maualuga e 30 aso livi faamiliteri, pei ona saunoa Sen. Malepeai Saite Moliga, o ia lesi o loo lagolagoina le tulafono. 

 

Ae na faamatala e  Pulou-Alaimalo tulaga e le lelei ai, pei ona ia ta'ua, o livi faamiliteri e le'o aofia ai isi penefiti. Ma o le sili atu i le 15 aso, e ono aafia ai tupe faasoasoa, fua lava i tagata. O loo iai foi polokalame faaleaoaoga, e filifili ai le tagata faigaluega, e talosaga iai, pe afai e talia ni aso faaopopo. Ma ose tasi foi lena o avega mamafa i luga o le matagaluega, o le sailia o se tasi e pulea ma vaavaai tiute o tagata taitoatasi pe'a oo ile taimi o latou livi. 

 

O le faaumiumi o aso livi faamiliteri, e ono faaoso augata ai foi le matagaluega e talia nisi." 

 

Ma ia faamanatu i lana faamatalaga o loo iai le tulafono feterale ua iai, "e saogalemua ai galuega mo tagata o le U.S Army Reservists," poo le ami faaleoleo. 

 

"Mai le tele o toleniga na auai atu iai tagata o le Ami faaleoleo, sa lagolagoina lava e le DHR. Ma o loo tali atu lava ina ia faamautinoa e maua e tagata o le Ami faaleoleo, US Army Reservistis le fesoasoani o latou mana'omia mo toleniga."

 

Saunoa Pulou-Alaimalo, o lesi ana "sooupu faamiliteri , ei totonu foi o le Ami Faaleoleo, ole 1st Lt. Asora Sunia.  Sa maitauina lana lagolago ma una'ia itu e manuia ai tagata sa galulue ile malo ma le U.S Army Reservists poo le Ami faaleoleo a Amerika. "  Na ia faamanatu i Senatoa, "o tulafono ma aiaiga mo tagata sa galulue ile malo, ma le lagolago e faafaigaluega tagata sa galulue i le Militeri o loo i totonu lava o le HR."

 

Na aloaia e le Susuga a Malaepule le folasaga a le Faatonu o le DHR, peita'i na ia faamanatu , ua sui le pili 15 aso i le 30 aso mo livi faamiliteri. Na ia ta'ua, ole tulafono faalotoifale, e le'o ta mau ai le siita'i atu oni aso, pe a oo ina valaau le vaega faaleoleo mo le tiute poo ana toleniga faaletausaga. Na ia ta'ua, ole tele o taimi e valaau ai le vaega faaleoleo e le Militeri, e silia ile 30 aso: nisi taimi e 30 aso poo le 90 aso,  Ae o le mea moni lava lena pe'a oo ina valaau mai le vaega faaleoleo , ile faatinoga ose galuega," na ia ta'ua foi, e uma ane le 30 aso o le livi faamiliteri, pei ona aumai e le pili, e mafai e le tagata ona faaoga lona livi faaletausaga poo livi ma'i e kava ai ona aso e sili atu ma le 30. 

 

E tele Senatoa na faaali o latou silafia ma latou lagolagoina fanau a Amerika Samoa o loo galulue i le militeri, ae o totino o le Senate o iai nei, e to'alima oi latou sa galulue i le militeri. 

 

O le afioga i le Senatoa ia Magalei Logovii, sa ta'ita'ifono i le faatalanoaga lea 35 minute, ma agia ane ai le mataupu lea i tupe a le malo e faaalu pe'a faaumiumi atu livi faamiliteri mai le 15 aso i le 30.   

 

Peit'ai na saunoa Malaepule, e le taua tupe, ae o le auaunaga a fanau a Amerika Samoa i le Ami, e iai lona taua. I le faaiuga, na malie ai le komiti e faasee loa le pili, nai lo le faatali i faamaumauga o tupe mai le DHR i le tau e faatulaga ai le siitia i lona tulaga maualuga, 30 aso o le livi faamiliteri.  

 

E iai vaega o le pili o faamauina ai, o le totogi o livi faamiliteri e le sili atu i le 30 aso faigaluega i le tausaga, tusa lava pe fia le umi o toleniga  ile tausaga. 

 

Ae ole le auai, poo le absence, e le totogia i lalo o livi faamiliteri ae mafai i lalo o livi faaletausaga. Ma faapena ai mo tagata faigaluega o loo valaau e tiute mo se taimi e sili atu i le 30 aso, e mafai ona tuu i luga o le livi faamiliteri, e mafai ona faaoaga livi faaletausaga mo aso misi faaopopo. 

Comments

Sorted by Best
Loading comments

Comments are powered by Disqus. By commenting, you agree to their privacy policy.

Powered by Disqus

More from Le Lali

View all