Skip to main content

Pu’e faapagota ona o tuuaiga i le faaoolima ma le umia fualaau faasaina

Pago Pago - AMERIKA SAMOA

O se ali’i e 42 tausaga le matua lea na tu’uaia e le malo i lona fa’aoolima i ni ali’i se to’alua, ua molia nei e le malo i le solitulafono o lona umia faasolitulafono o vaega o fualaau fa’asaina.

O le masina na te’a nei na tula’i ai le susuga a Onofia Tiumalu i luma o le Fa’amasinoga Fa’aitumalo mo lana ulua’i iloiloga.

O moliaga ua faia fa’asaga ia te ia e aofia ai le moliaga mamafa o le umia fa’asolitulafono o vaega o le pauta faasaina o le aisa, faapea ai moliaga mama e 2 o le faaoolima i le tulaga tolu, ma le moliaga e tasi o le tu fua i le fanua poo le fale o le isi tagata e aunoa ma se fa’atanaga.

E $10,000 le vaega tupe lea ua fa’atulaga e le Fa’amasinoga e totogi, ona fa’atoa mafai lea ona tatala Tiumalu i tua mai le toese i Tafuna. Afai ae mafai ona tatala o ia i tua, ua fautuaina o ia ina ia aua nei taumafai e sola ese ma le atunu’u, a ia tuuina atu lona tusi folau e taofi e le loia a le malo. E le mafai fo’i ona ia taumafai e faafesoota’i molimau a le malo, e aofia ai ma i latou o loo aafia i lenei mataupu, a ia avea o ia ma se tasi e usita’i i tulafono uma a le malo.

Na teena e le Faamasinoga le talosaga a le loia fautua na tula’i mo Tiumalu, mo se avanoa e faaitiitia ai le tupe e tatala ai Tiumalu i tua i le $3,000.

Na taua e le Loia a le itu tete’e e fa’apea, o Tiumalu, o se tagata e to’a 3 lana fanau, e galue malosi fo’i mo le tausiga o lona aiga. A o le i tula’i mai lenei fa’alavelave, sa galue o ia o se ave pasi mo le silia i le 10 tausaga.

O Tiumalu fo’i e pei ona taua lana loia, e le o se tagata e ono sola ese ma le atunu’u, e nonofo ma lona aiga i Tafuna, e leai fo’i se faanaunauga o ia na te tuua le atunu’u ae aga’i atu i se isi atunu’u.

Na tete’e le malo i le talosaga a Tiumalu ma lana loia, ma latou talosagaina ai le Fa’amasinoga ina ia teena le talosaga.

Na taua e le Loia a le malo e fa’apea, o le tupe lea ua fa’atulaga e le Fa’amasinoga, ua talafeagai lelei ma le mamafa o le solitulafono o loo tu’uaia ai le ua molia.

E le gata sa ia fa’aoolima i ni tagata se to’alua, ae na toe maua ai fo’i e Leoleo fualaau fa’asaina ia te ia i le taimi na pu’e fa’apagota ai o ia. Na taua atili e le loia a le malo e fa’apea, e ono i ai le avanoa e sola ese ai Tiumalu ma le atunu’u pe afai ae tatala o ia, o le mafua’aga lena e tatau ai ona taofia pea o ia i le toese, ina ia mautinoa e i ai pea o ia i le atunu’u a o fa’agasolo ai lana mataupu.

I le mae’a ai ona iloilo e le Fa’amasinoga o faafinauga a itu e lua, na tuuina mai ai loa e le faamasinoga lana faaiuga e teena ai le talosaga a le itu tete’e. Saunoa le faamasinoga e fa’apea, 

O le vaiaso fou lea ua fa’atulaga e le Fa’amasinoga e faia ai le ulua’i iloiloga o lenei mataupu i le itula e 10:30 i le taeao.

Afai ae mafai ona tatala i tua le ua molia e faatali ai lona faamasinoga, ua poloaina e le Fa’amasinoga o ia ina ia tausisi i tulafono uma a le malo, auai i soo se taimi e valaau ai lana mataupu, ma ia fesootai vava lalata ma lana loia i soo se taimi. 

E le mafai ona ia toe taumafai e faafesoota’i molimau a le malo i soo se taimi, e aofia ai ma i laua o lo o a’afia i lenei mataupu. Afai e i ai se taimi e fetaui ai i molimau a le malo poo i laua o loo aafia i soo se nofoaga, o lona tiute, o le tula’i filemu ma alu ese mai ai.

TAGI A LE MALO

O lo o taua i le tagi a le malo e fa’apea, i le itula e 7:20 i le po o le aso 19 o Me, 2022, na faafesoota’i ai e se Tina le Ofisa o Leoleo i Tafuna mo se fesoasoani, ona o se ali’i na faaoolima i ni alii se to’alua i luma o se Faleoloa Asia i Iliili.

E to’atele Leoleo na aga’i atu e tali i le valaau, ma mafai ai loa ona latou fesiligia le Tina na ia talosagaina se fesoasoani e tusa ai o lenei fa’alavelave. I le mae’a ai ona fesiligia e Leoleo o lenei Tina, na manino ai, o ali’i na aafia, o se ali’i Samoa e galue i le faleoloa, faapea ai ma se isi ali’i e nofo latalata ane i le nofoaga na tula’i mai ai le fa’alavelave, o i laua uma ia o loo tu’uaia na faaoolima i ai le ua molia, le susuga a Tiumalu.

Na maua le avanoa e fesiligia ai e Leoleo molimau sa i ai i le taimi o le fa’alavelave, e aofia ai ma le Tina na ia logoina le Ofisa o Leoleo mo se fesoaosani.

Na taua e le Tina na ia faafesootaiina le Ofisa o Leoleo mo se fesoasoani e faapea, i le afiafi na tula’i mai ai le fa’alavelave, na aga’i atu ai le ua molia ma se isi ali’i e faatatau, ae o lo o talanoa ai ni ali’i se to’alua i fafo o le faleoloa i le vaega e paka ai ta’avale.

Na aga’i atu le ua molia ma fesili i se tasi o ali’i na aafia pe i ai se la afi penisini se’i faaola ai lana sikaleti peita’i na tali ane i ai le isi o le to’alua na aafia, e leai se la afi penisini, e leai fo’i se isi o i laua e ulaula tapa’a.

Na aga’i alii to’alua na aafia i totonu o le faleoloa ma fai le la faatau ae talanoa ai lava i fafo le alii ua molia ma isi ali’i e to’alua na latou o atu i le Faleoloa. Na faatoa manino i le taimi lea, o loo inu ni fagupia a le ua molia ma ali’i e to’alua sa latou talanoa i tua o se taavale pikiapu o loo paka ai i autafa o le Faleoloa.

E le i umi se taimi o le afiafi lea ae tula’i mai loa se vevesi i le va o Tiumalu ma se tasi o ali’i sa latou inu, ma vaaia ai le faaoolima o Tiumalu i le ali’i na la tau upu e ala i lona tu’iina o ona foliga ma palasi ai lea ali’i i lalo. O le taimi lea na aga’i atu ai loa le isi alii na aafia ma fautua ia Tiumalu ma ana uo e to’alua ina ia tuua le nofoaga ae aga’i ese atu i isi nofoaga e fa’aauau ai le latou inugapia.

Na ita Tiumalu i le fautuaga na avatu e le alii na aafia ma ia valaau leotele atu ai loa i le alii na aafia, e leai sana feau na te faatonuina ai fua o ia e alu ese ma luma o le Faleoloa. Na vave ona toe savali i totonu o le Faleoloa le alii na aafia ina ua ia iloa ua ita Tiumalu.

O le ita tele o Tiumalu i le alii na aafia ma lana faatonuga na fai atu ia te ia, na aga’i atu ai loa i totonu o le Faleoloa, ma ia iloa ai le alii na aafia o loo savali i le pito i tua o le Faleoloa e fai lana fa’atau. 

E le’i toe faatali Tiumalu e pei ona taua i le tagi a le malo, ae na savali atu loa ma tu’i le alii na aafia ma palasi ai i lalo. Na ona mae’a lava ona faatino e Tiumalu o le solitulafono, savali loa i fafo ma le faleoloa, oso i lana taavale ma alu ese loa, ae tuu ai ana uo e to’alua sa latou inu.

Na maua le avanoa e fesiligia ai e Leoleo ali’i e to’alua na aafia i lenei mataupu, le uo a Tiumalu faapea ai ma alii e to’alua na aafia i lenei mataupu.

Na taua e le uo a Tiumalu e fa’apea, ao faia le latou inugapia, sa faaoolima Tiumalu i se alii sa faalavelave atu i le latou tafaoga. E lei umi ae savali atu le isi alii Samoa ma fautua atu ia Tiumalu e alu ese loa lana ta’avale ma luma o le faleoloa ona ua fai lava si leotele o le laau o lana ta’avale, ae na avea ma itu na ita ai Tiumalu ma faaoolima fo’i i le ali’i lea sa fautua atu ia te ia.

Ae ina ua fesiligia e Leoleo alii se to’alua na aafia i lenei mataupu, sa la ioeina ai le faaoolima o le ua molia ia te i laua. Na taua e le alii lea na muamua faaoolima i ai Tiumalu e faapea, o ia sa faalavelave i le afi o se pikiapu sa paka i luma o le Faleoloa, ae na te’i ina ua valaau atu le ua molia e aua le faalagolago i le afi o le ta’avale. E le’i umi ae savali atu loa le ua molia ma tu’i o ia.

Ae na taua e le alii lona lua na faaoolima i ai Tiumalu e faapea, o ia fautuaina le ua molia e alu ese loa ma luma o le Faleoloa, ona ua leotele naua le leo o lana laau, peita’i na ita ai le ua molia ma faaoolima ia te ia e ala i lona tu’i o lona auvae ma palasi ai i lalo ma manu’a lona ulu i le pito o le fasitepu o le Faleoloa.

Pe tusa o le itula talu ona saili e Leoleo le ta’avale a le ua molia, ae latou maua loa o loo paka i luma o se fale’aiga i Tafuna.

A o lei auina atu e Leoleo ia Tiumalu i le Ofisa o Leoleo i Tafuna mo suesuega, na sailia muamua e Leoleo lona tino, ina ia mautinoa na te le o tauaveina ni a’upega poo ni fualaau fa’asaina.

I lea sailiga, na maua ai e Leoleo ni taga pepa iila se 2 i totonu o le taga o le ofu a le ua molia, o lo o i ai ni vaega o le pauta faasaina o le aisa. Na taua e Tiumalu i Leoleo, o pepa iila ia e lua na ia maua i autafa o le faleoloa Asia lea sa nofonofo ai ma ana uo i Iliili.

E pei ona taua i faamaumauga a le Fa’amasinoga, e le fou le susuga a Tiumalu i luma o le Fa’amasinoga. O le tausaga e 2013 na ta’usala ai o ia i le moliaga o le ave taavale ‘ona ma le faaoolima, ma nofovaavaaia ai o ia mo le 12 masina. 

Tolu tausaga mulimuli ae ai i le 2016, na toe aafia ai fo’i o ia i le tulafono ma nofovaavaaia ai mo le 24 masina ina ua ta’usala o ia i le solitulafono o le faatupu vevesi nofoaga faitele, faaoolima i le tulaga tolu, atoa ai ma le faaleaga meatotino.

Comments

Sorted by Best
Loading comments

Comments are powered by Disqus. By commenting, you agree to their privacy policy.

Powered by Disqus

More from Le Lali

View all