Skip to main content

POU TIUTE A LEOLEO

Pago Pago - AMERIKA SAMOA

MOLIA SE ALII I LE TAU’AIA O LE FALEA’OGA

Na lokaina ma moliaina i le masina o Tesema, ia le susuga ia Misimoa Pou, ona o se fa’alavelave sa tula’i mai i le aoauli o Tesema 17, 2024, lea o lo’o tu’ua’ia ai o ia i lona tau’aia o se aoga, o lo’o faiaoga ai lona to’alua.

E tusa ai ma fa’amaumauga a le faamasinoga, o lo’o ta’ua ai le o’o atu o le ua molia i le falea’oga e talanoa i lona to’alua, ae fa’ai’u i lona palauvale i lona to’alua ma ia tau’aia ni ma’a i luga o le falea’oga o lo’o faia ai vasega a fanau iti (ECE).

Sa ta’ua ai foi i faamaumauga a le  malo, le tupu so’o o lenei tulaga, o le alu atu o le ua molia, i le a’oga ma misa ma lona to’alua i luma o le aufaigaluega ma fanau a’oga.

Ina ua taunu’u leoleo i le nofoaga na tupu ai le faalavelave ma talatalanoa i le to’alua a le ua molia, sa ta’ua ai e lea tina e faapea, na alu atu lona toalua (le ua molia) i lea aso ma vala’au atu ia te ia, e sau i fafo, ae e na te le’i tali mai iai.  Ae sa fa’aauau pea ona vala’au atu le ua molia, e sau i fafo ma na i’u ina lagona mai e nisi o faiaoga e latou te galulue faatasi.

Ina ua o’o ina sau i fafo le to’alua o le ua molia, mai lona potu aoga, sa ia fa’atonuina le ua omlia, e alu ‘ese, ae peitai, sa fa’aauau pea ona ‘e’e atu le ua molia ma i’u ai ina ona u’u maia ni ma’a ma tau’ai i luga o le falea’oga.  E fa’atolu ona ia faia lea tulaga.

Sa fa’ailoa atu e le to’alua a le ua molia, ua tolu vaiaso talu ona o la tete’a ma le ua molia, ona o lana amioga lea. Ae o leisi vaiaso na toe alu atu ai le ua molia ma amata foi ona fa’amisa atu i le tamaitai faiaoga, ma ia tusitusia luga o pa sima o le falea’oga.

Na faapea ona agai leoleo i le fale a le ua molia ae peitai, na fiu e tu’itu’i i le faitoto’a, e leai seisi na sau i fafo.  Se’ia o’o ina sau le ‘Aunty’ a le ua molia ma fa’asino iai seisi fale, o lo’o nofo ai iina le ua molia.

Ma o iina na maua atu ai e leoleo ia le ua molia ma ave faapagotaina ai loa o ia.  Ae e le’i aveina o ia e leoleo, sa taumafai le ua molia e savali ese mai i leoleo, a’o latou talatalanoa atu ia te ia.  Ma sa ia le usita’ia foi ia faatonuga a leoleo ma i’u ina ave faamalosi ai o ia e leoleo.

Ina ua su’esu’eina e leoleo ia le ua molia, sa mauaina i totonu o taga o lona ofu ia se tamai pusa o iai totonu ia se vaega o fualaau faasaina, lea na mafai ona fa’amaonia i su’esu’ega a le vaega a leoleo e gafa ma le mataituina o fualaau faasaina.

Na molia ai Misimoa Pou i le Faatupu Vevesi i Nofoaga Faitele, o se vaega ‘B’ o solitulafono mama, e mafai ona nofosala ai i le falepuipui mo le ono masina, pe sala tupe e $500; po o faasalaga uma e lua.

Atoa ai ma le moliaga o le Tete’e i le Ave Faapagotaina o ia, o se vaega ‘A’ o solitulafono mama, e mafai ona nofosala ai i le falepuipui, e o’o atu i le tausaga, pe o se sala tupe e $1,000; po o faasalaga uma e lua.

E $3,000 se vaegatupe na faatulagaina mo le tatalaina i tua o le na molia, e faatalitali ai lona faamasinoga.

MOLIA NI ALII SE TOATOLU I LE SAUAINA O SE TAMALOA

O le po o Tesema 16, 2024 na fa’afeso’ota’i atu ai e se tina ia le Ofisa a Leoleo i Fagatogo, e ripotia ai ni alii se to’atolu sa fasiina lona to’alua ma o lo’o fa’asoesa i totonu o le nu’u.

Sa faapea ona agai atu leoleo e tali le vala’au a le tina ma ina ua o latou latalata atu i le nofoaga na tupu ai le faalavelave, sa o latou lagonaina ia se tagata o ‘e’e ma palauvale leotele.  

Ae ina ua feosofi i fafo ia leoleo mai i le latou taavale, sa faapea ona alu atu le tina na valaau mai i le ofisa a leoleo ma fa’ailoa atu i sui malu o le malo, le manaomia o se auaunaga a foma’i mo lona to’alua.

Ma ina o agai atu leoleo i le fale o le tina lea na valaau i leoleo, na fetaui ai se tasi o leoleo ma le ua molia, le susuga ia Mika Lotu ma na faapea ona aveina ai o ia i le ofisa a leoleo mo le fa’aauauina o suesuega faapea ma le togafitiga o ona manu’a.

Sa faapea foi ona fa’atalanoaina e leoleo ia ni alii (po o ni molimau) se to’alua ma sa faamatala e le molimau muamua, ia le faia o se inuga pia a le ua molia ma amata ona palauvale leotele.  Ae ina ua ia alu atu e fai iai e alu loa i le fale e malolo, na faapea ona tali mai le ua molia, o le a sau ma ta ona mata i le apa pia. 

Na ta’ua e le molimau le alu atu o le tamaloa na a’afia, e tau fa’afilemu ia le ua molia, ae peitai, na oso mai le ua molia ma tu’i o ia i se apa pia e le’i tatalaina.  Ona tamomo’e atu lea o se alii e 19 tausaga, o Fiailoa Jr. Poutasi ma seisi alii talavou, ua fesoasoani i le fasiga o le tamaloa na a’afia.

Sa ta’ua foi e le molimau ia lona va’aia o le alii talavou, o u’uina se tafatolu pa’u (traffic cone) ma ta ai le ulu o le tamaloa na a’afia, ma manu’a ai lona ulu.

Na faapea ona lagolagoina e le molimau lona lua ia faamatalaga uma a le molimau muamua.

Na aveina atu ia le tamaloa na a’afia i le falemai i Faga’alu mo le togafitiga o ona manu’a ma ina ua mae’a lea, sa faapea loa ona aveina atu o ia i le Ofisa a Leoleo i Fagatogo mo le fa’atalanoaina o ia.

Sa faapea ona lagolagoina e le na a’afia ia faamatalaga uma a molimau e lua ma sa ia ta’ua e faapea, ina ua u lona tua, ua savali ese, na ia fa’alogoina se mea malo ua tau i lona ulu ma ina ua ia toe tepa atu i tua, sa ia va’aia le alii talavou o tu ma le ‘traffic cone’.

Na fa’amaonia e le to’alua a le na a’afia, ia lana molimau.

Ina ua agai atu leoleo e momoli le ulugalii na a’afia i lenei mataupu, sa va’aia ai le to’alua ia na fesoasoani i le ua molia, i luma o le latou fale ma na faatonuina ai i la’ua e aga’i atu i le ofisa a leoleo, ma o la matua.

Sa molia ia Mika Lotu i le Fa’atupu Vevesi i Nofoaga Faitele, o se vaega ‘B’ o solitulafono mama, e mafai ona nofosala ai i le falepuipui mo le ono masina, pe o se sala tupe e $500; po o faasalaga uma e lua.

Faapea ma le moliaga o le Fa’ao’olima i lona tulaga e tolu, o se vaega ‘A’ o solitulafono mama, e mafai ona nofosala ai i le falepuipui mo le tausaga atoa, po o se sala tupe e $1,000; po o faasalaga uma e lua.

E $300 le vaega tupe na faatulagaina e mafai ona tatalaina ai le ua molia, e faatalitali ai lona faamasinoga.

Comments

Sorted by Best
Loading comments

Comments are powered by Disqus. By commenting, you agree to their privacy policy.

Powered by Disqus

More from Le Lali

View all