Pago Pago - AMERINAL SAMOA
Na eseese finagalo o afioga i Faipule ao latou fetufaa’i i le Pili a le faigamalo e aveese ai le aia a matua pe afai ua i ai ni fanau ua mana’omia le faia o ni suega i ni faama’i ua masalomia le aafia ai o i latou.
E talitonu le to’atele o afioga i Faipule, e le tatau lava ona aveesea le aia faa matua e ioe ai mo soo se suega e faia i fanau e laiti i lalo o le tulafono.
O le Komiti o le Soifua Maloloina a le Maota o Sui na iloiloina lenei mataupu i le 2 vaiaso talu ai, lea fo’i na maua ai le avanoa e molimau ai sui o le malo e faatatau i lenei mataupu, atoa ai ma le Faatonusili o le Matagaluega o le Soifua Maloloina ma ana Foma’i faapitoa.
O le afioga i le Tamaitai Faipule ia Andra Tereise Samoa na taitaia le iloiloga a le Komiti a le Maota o Sui.
Na faamanino e le afioga i le Tama’ita’i Faipule ia Samoa e faapea, e taua tele le Tulafono Taufaaofi lenei a le faigamalo, e tu’u atu ai le malosi i Foma’i latou te faia ai suega i fanau e i lalo o le 18 tausaga le matutua ua moomia le faia i ai o se suesuega pe afai ua masalomia le aafia i ni siama o faama’i le pipisi, e aofia ai ma tulaga o feuauaiga le mama (tulou).
Sa auai i le Iloiloga sui o le Komiti e Faalauiloaina puipuia mo le faama’i oti o le HIV/AIDS.
Saunoa le susuga a Rev. Iakopo Seumalu e faapea, e to’atele fanau ua oo atu i luma o le Komiti Faafoe ma talosagaina le faia o ni suega faasaga ia tei latou, ona ua masalomia lo latou aafia i faama’i tau feusuaiga, ae o le taimi lava latou te fautuaina ai fanau talavou nei e mana’omia le i ai o latou matua, o le taimi lava fo’i lea e tula’i ese ai latou, e le toe oo atu lava i le Ofisa o le Soifua Maloloina poo luma o le Komiti Faafoe.
I le taimi e toe oo atu ai fanau talavou nei i luma o le Komiti Faafoe poo le Soifua Maloloina, ua tele le aafiaga o i latou ma ua le toe aoga i ai se togafiti.
O le tele o taimi e pei ona saunoa Rev. Seumalo, latou te asia ai le nofoaga i le Toese i nisi o masina, ma latou molimauina ai le to’atele o alo o le atunuu o loo i ai aafiaga nei. O lana fautuaga, e matua manaomia lava aoaoga faalauiloa mo tupulaga talavou ina ia a’oa’oina o latou mafaufau i le leaga o feusuaiga le mama o loo aafia ai i latou ao talavou o latou olaga.
O le fautuaga na tuuina atu i luma o le Komiti a le Maota o Sui, e mafua ona taua le tulafono, ona e i ai fanau e mumusu e iloa e matua aafia ua oo ai i latou. Afai la ae pasia lenei tulafono ma faatulaga loa le maualalo o tausaga e gata ai le malosi o le Tulafono mo fanau e mafai ona faia suesuega e aunoa ma le tau toe ioe i ai o matua, ona amata loa lea ona faagasolo galuega a le Matagaluega o le Soifua Maloloina.
E to’atele afioga i Faipule na fesili i auala e faatino ai suesuega mo fanau. Na faamanino e Foma’i o le Soifua Maloloina, e eseese uma lava ituaiga suega e faia i fanau talavou nei. O isi suega e le aofia ai le tino atoa ae o nisi o suega e aofia ai le tino atoa. Lona uiga, e fuafua lava i le faama’i o lo o masalomia le aafia ai o se tagata.
Na taua e nisi o afioga i Faipule e faapea, ua. mae’a ona pasia e le Maota o Sui le tulafono lenei i le tausaga ua mavae, ae uamafua ona toe faaulufale i luma o le Maota, ona sa teena e le Senate lenei tulafono.
O se tasi o itu na atugalu i ai afioga i Faipule, o le matua o tausaga e gata ai le faia o suega e aunoa ma le silafia poo le ioe a matua. O popolega e pei ona saunoa Titialii Kitara Vaiau, o nisi o fanau e laiti tele ae afai e tuuina atu i latou e faia i ai suega nei, o se tulaga ua le maua ai se malu puipuia o i latou.
O se tasi o fesili sa faatula’i e afioga i Faipule, pe molia i le tulafono se foma’i na te faia se suega i se tasi o fanau e talavou i lalo o le tulafono e aunoa ma se maliliega a matua. Na tali le foma’i, e mafai ona molia le Foma’i i le tulafono, aua o le tulafono o loo i ai nei, e le mafai ona faia se suega sei vagana uia ioe i ai le taitai.
Ia ua ua mae’a le iloiloga a le Komiti, na fesiligia ai loa se fautuaga mai le Loia a le Maota o Sui, susuga Nathaniel Savali i sona finagalo e tusa ai o lenei tulafono.
Na taua e le alii Loia a le Maota o Sui, o ia fo’i o se Totino o le Komiti e faia faalauiloa mo puipuiga o le faama’i oti o le HIV/AIDS, o le taimi nei, ua i ai fanau e 12 tausaga le matutua ua oo atu i luma o le Komiti ma talosaga atu mo le faia i ai o se suega.
Na taua e Titiali’i se tasi o mataupu na aafia ai se tamaitiiti e 14 tausaga le matua i tulaga tau feusuaiga mataga na faia e ni alii se to’alua, lea o lo o taofia nei i le Toese i Tafuna i laua e faatali ai taualumaga o le la mataupu.
Saunoa Titiali’i e faapea, o ituaiga mataupu faapenei e tatau lava ona faaeteete ma silasila toto’a i ai le Fono Faitulafono, ina nei vavau
Na fesili le afioga i le ali’i Faipule ia Lavea i le mafua’aga ua ala ai ona mana’omia le faia o suega nei i fanau e aunoa ma le malilie i ai o matua. O le finagalo o Lavea, o le aia faa matua i lalo o le Tulafono, e tatau ai ona ia silafia mea uma lava e tutupu i lona alo e laititi i lalo o le tulafono.
E le gata i lea, o lo o i ai fo’i vaega o le Tulafono o lo o aiaia mai ai vaega e le mafai ona oo i ai fanau se’i vagana ua malie i ai le matua poo le tagata o loo tausia fanau talavou nei.
Na faamanino e Foma’i o le Soifua Maloloina e faapea, o nisi o fanau e faigata ona faasoa i o latou matua pe afai ua latou lagona le aafia o i latou i faafitauli poo faama’i e mafua mai i feusuaiga le mama. Afai la e faigata i fanau ona faasoa i matua i taimi e aafia ai i faafitauli, lona uiga o le a tele se avanoa e aafia ai lo latou soifua i tulaga o faama’i ua aafia ai i latou.
Ua fautuaina matua ina ia fesootai vava lalata i fanau ma talatalanoa i ai e faatatau i suiga ma mea ua tutupu i le soifuaga, ina ia mafai ai ona maua se fesootaiga vava lalata i le va o matua ma fanau.
O le faafitauli e pei ona taua e sui o le Komiti Faafoe e faalauiloaina puipuiga o le HIV/AIDS, e faigata tele i nisi o matua Samoa ona latou talia le tulaga lea o le talatalanoa vava lalata ma fanau pe a oo ina tutupu faafitauli i o latou olaga.
O nisi o matua Samoa, e ta’u atu loa ni faafitauli ua aafia ai fanau, e vave lava ona latou oo i le faaiuga e aofia ai ma le sasa o fanau, ae le taumafai e falatalanoa ma saili le mafua’aga o le faafitauli.
O le faanaunauga atoa e pei ona taua e sui o le Matagaluega o le Soifua Maloloina, ia vave ona togafitia fanau ma puipuia i latou mai le oo atu i se isi tulaga pe afai ua masalomia le aafia i faama’i faigata nei, nai lo le tuu ai mo se taimi umi ae alia’e mai ai tulaga e ono aafia ai lo latou soifua.
Ua i ai le fautuaga e pei ona tuuina atu e le alii loia a le Maota o Sui, e tatau ona faagata i le 12 tausaga le matua o fanau e mafai ona faia i ai suega ma togafitiga e aunoa ma le ioe o Matua.
E mafua lea tulaga e pei ona saunoa le ali’i Loia, e 12 tausaga o se tamaititi na oo atu i luma o le Komiti Faafoe ma talosaga atu i ai mo se avanoa e faia ai se suega poo se togafitiga ia te ia, ona ua aafia o ia i tulaga tau feusuaiga le mama.
Sa faailoa i ai e le Komiti Faafoe i le atalii lea, e le mafai ona faia se suega ia te ia sei vagana ua avatu ona matua. E le i toe oo atu lava le atalii lea i le Falema’i mo le faia o se suega ia te ia, ae i le tuana’i ai o se taimi umi lava, na toe aga’i atu ai loa le alii lenei ma ona matua e talosaga se togafitiga mo ia, ae paga lea, ua tuai, ua tele le aafia o lona soifua ona o le siama na aafia ai o ia.
Comments
Sorted by BestComments are powered by Disqus. By commenting, you agree to their privacy policy.
Powered by Disqus